Anasayfaİletişim
  
English
Makaleler

ERMEN?STAN TÜRK?YE?YLE KONU?MAYA HAZIR

Serge SARKISIAN
11 2008 - Radikal

="justify">Ba??ms?zl???n? yeni kazanm??, yeni bir demokratik ya?am tarz? in?a etme çabas?ndaki ülkelerin sorunlar?, Sovyetler Birli?i’nin da??lmas?yla sona ermedi. Türkiye, Rusya, ?ran ve enerji zengini Hazar bölgesi aras?nda küçük bir ülke olan Ermenistan bunun örne?i. èpotansiyeli tam anlam?yla fark edilemedi. Da?l?k Karaba? çat??mas? s?ras?nda Türkiye Ermenistan s?n?r?n? Azerbaycan’la etnik dayan??man?n ifadesi olarak kapatt?. Üzücü sonuç, Ermenistan’la Türkiye aras?nda jeopolitik anlamda hayati s?n?r?n diplomatik ve ekonomik i?birli?inin önünde yakla??k 15 y?ld?r engel haline gelmesi oldu. S?n?r, sadece kom?u ülkelere gitmek isteyen Ermenilere ve Türklere de?il, ticaret, nakliyat ve Do?u’dan Bat?’ya enerji ak?m?na da kapal?. ?ki ülke aras?ndaki demiryolu kapal? kal?rken, Bakü-Tiflis-Ceyhan petrol boru hatt? gibi stratejik projeler ve Bakü-Tiflis-Kars demiryolu gibi tasar? halindeki projeler Ermenistan’? baypas ediyor. Bu s?n?rlamalardan ve dolambaçl? yollardan mustarip olanlar sadece Ermenistan halk? de?il. Bölgedeki tüm ülkeler ve genel anlamda Avrupa ülkeleri toplulu?u, ticaret, ilerleme ve uluslararas? i?birli?i önündeki bu do?al olmayan engeller yüzünden yüksek bir bedel ödüyor.

Kimseye faydas? olmayan ve çok say?da ki?iye zarar veren bu ç?kmazdan kurtulmak için yeni bir çabaya giri?menin zaman? geldi. Ermenistan devlet ba?kan? olarak, yeni bir ba?lang?ç -ili?kileri normalle?tirme ve ortak s?n?r?m?z? açma hedefiyle Türkiye hükümeti ve halk?yla yeni bir diyalog a?amas?na girme- önerisini yapma f?rsat?n? de?erlendiriyorum.

?ubatta seçilmemden sonra, Türk muadilim Abdullah Gül beni kutlayan ilk devlet ba?kanlar?ndan biri oldu. Türkiye Ba?bakan? Tayyip Erdo?an bu yeni dönemde diyalo?a aç?k kap? b?rakan bir izlenim verdi.
Ülkelerimiz aras?nda normal ili?kilerin kurulmas?ndan ba?ka alternatif yok. Hükümetlerimizin bu yeni kap?dan geçebilmesini umuyorum. Normal siyasi ili?kilerin kurulmas?, tüm karma??k meseleleri kapsaml? olarak tart??abilecek bir komisyon olu?turmam?z? sa?lar. Bütünlüklü ili?kilerin yoklu?unda gerçek ilerleme bekleyemeyiz. Ancak bunlar vas?tas?yla en tart??mal? tarihi meselelere dahi temas edecek etkili diyalog yaratabiliriz. Zaten, daha ki?isel düzeyde, ço?u Ermeni ve Türk s?n?r? a?man?n yollar?n? bulmu? durumda. Erivan’dan ?stanbul ve Antalya’ya uçu? yapan özel uçaklar? kullan?yorlar. Bir miktar ticarete imkân verecek ?ekilde, Gürcistan üzerinden say?s?z otobüs ve taksi güzergâh?, hatta uzun yol yapan t?rlar bile bulunuyor.

Çin ve ABD halk?n?n hükümetleri ili?kilerini tamamen normalle?tirmeden önce ping pong konusunda payla?t?klar? heves gibi, Ermenistan ve Türkiye halklar? da beni a?a??daki daveti yapmak üzere harekete geçiren futbol sevgilerinde birle?iyor. Gül’ü 6 Eylül’de Ermeni ve Türk milli futbol tak?mlar? aras?nda Erivan’da oynanacak Dünya Kupas? maç?n? stadyumda benimle izlemek üzere Ermenistan’a davet ediyorum. Böylece ili?kilerimizde sembolik bir ba?lang?c? da ilan etmi? olaca??z.
Farklar?m?z ne olursa olsun, kapal? bir s?n?r söz konusuyken bile kültürel, insani ve sportif ba?lar?m?z var. ?ki ülkenin s?radan insanlar?n?n s?n?r?n aç?lmas?n? alk??layaca??na inanmam?n nedeni bu. ?ki tarafta da siyasi engeller olabilir. Ancak ?imdi harekete geçmek için cesaret ve sa?duyu sahibi olmal?y?z.

Ermenistan ve Türkiye’nin daimi has?m olmas?na gerek yok ve olmamal?lar. ?kisi için daha kazançl? bir gelecek ve Avrupa, Hazar bölgesi ve dünya için tarihi bir Do?u-Bat? koridorunun aç?lmas?, ula?abilece?imiz ve ula?mak zorunda oldu?umuz hedefler. (Ermenistan Devlet Ba?kan?, 9 Temmuz 2008)

    Makaleye Yorum Yaz        Tavsiye Et

«  Geri
Yorumlar


«  »