Anasayfaİletişim
  
English
Makaleler

KARABAĞ SORUNUNUN ÇÖZÜMÜ YAKIN MI? (3)

Ömer Engin LÜTEM, Emekli Büyükelçi
16 2008 - ERAREN

Dün Karabağ Sorununun çözümü için, tarafların anlaşmaya varmalarından sonra, Türkiye’nin Ermenistan ile olan sınırını açması gerektiğini belirtmiştik. Bu bir bakıma çözüm bedelinin Türkiye tarafından ödenmesi anlamına gelmektedir. Bu normaldir; zira sınırın 1993’te kapatılmasından bu yana Türkiye’de en yetkili kişiler birçok kez Karabağ sorununun çözümü halinde sınırın açılacağını ifade etmişlerdir. 

(lik koşullarının hâkim olmasına özel bir önem verdiği için de Karabağ sorununun çözümünden sonra sınırını açması gerekecektir.

Durum böyle olmakla beraber, Karabağ sorunu gerçek anlamda Türkiye ile Ermenistan arasında bir sorun değildir. Türkiye, Azerbaycan’la olan özel ilişkileri nedeniyle Karabağ’daki durumu kendisi içinde bir sorun olarak kabul etmiştir. Bu nedenle Karabağ sorununun çözümünde  sınırlarını açması Türkiye’nin Ermenistan ile olan sorunlarını çözümlediği anlamına gelmeyecektir. Türkiye’nin bu ülkeyle olan esas sorunları Ermenistan’ın Türkiye’nin toprak bütünlüğünü (veya sınırlarının dokunulmazlığını) tanıdığını teyit etmekten kaçınması ve soykırım iddialarının başka ülkeler tarafından tanınması için Diasporanın yoğun çabalarını desteklemesidir.

Bu iki sorunun çözümlenmesi için, Ermenistan’ın bağımsızlığından hemen sonra, 1992 yılında başlayan ve bazen kesilmesine rağmen devam eden müzakereler aradan yıllar geçmesine rağmen bir sonuç vermemiştir. Basın haberlerine göre Sayın Cumhurbaşkanı'nın Erivan ziyaretinin öncesinde ve sonrasında yoğunluk kazanan bu görüşmelerde taraflar arasında bir iyi niyet belgesi imzalanması ve bu belgenin New York’ta Birleşmiş Milletler Genel Kurulu toplantıları sırasında açıklanması öngörülmüştü. Bu olmadığına göre bu safhada bir anlaşmaya varılamamış olduğu anlaışlmaktadır. Şüphesiz müzakereler devam edecektir veya etmektedir.

Bu müzakerelerden bir sonuç alınmadan Karabağ sorunu çözümlenir ve Türkiye, vaadi gereğince, sınırlarını açarsa ve bunu da Türkiye ile Ermenistan arasında diplomatik ilişki kurulması izlerse, Ermenistan’ın Türkiye’nin toprak bütünlüğünü tanıması ve soykırım iddiaları için bir tarihçiler ortak komisyonu kurulması gibi konulara fazla ilgi göstereceğini düşünmek zordur. Bu açıdan bakıldığında Karabağ sorununun çözümlenmesi için çok önemli olan Türk sınırlarının açılmasının Türkiye’nin Ermenistan’la olan esas sorunlarının çözümünde olumsuz bir etki yapacağı görülmektedir. Bu sakıncayı ortadan kaldırmanın yolu ise Karabağ sorunu ile Türkiye-Ermenistan arasındaki ikili nitelikteki sorunların aynı zamanda çözümüne çalışılması ve Türk sınırlarının açılmasının Karabağ sorununun çözümü yanında Türkiye’nin Ermenistan’la olan ikili sorunlarının çözümüne de başlanmasıdır.

    Makaleye Yorum Yaz        Tavsiye Et

«  Geri
Yorumlar


«  »