Anasayfaİletişim
  
English
Makaleler

FRANSA, TÜRKLER? AB'DE ?STEM?YOR

Cemile AKÇA ATAÇ
23 2006 - Cumhuriyet

.E×à(ğ="justify">Sosyalist Parti'nin (PS) haz?rlad??? "sözde Ermeni Soyk?r?m?'n? inkâr edenlere 5 y?la kadar hapis ve 45.000 Avro'ya kadar para cezas? verilebilmesi ile ilgili" yasa tasar?s?, Fransa-Türkiye ili?kilerini bir kere daha gölgeledi. Böyle bir giri?imin nedenlerini anlamaya çal???rken özellikle üzerinde durulan konu, 2007'deki seçimler öncesi Frans?z politikac?lar?n, yakla??k 250.000 Ermeni seçmenin oylar?n? alabilmek için bu yasay? Parlamento'ya sunmu? olmalar?. Ermeni diasporas?n?n Fransa'daki etkisinin ne kadar fazla, politika üretme mekanizmalar?nda maddi ve manevi bask? uygulayabilme kapasitesinin ne kadar büyük oldu?u ve Ermenilerin Frans?z dü?ünce hayat?, medyas? ve sanat?nda nas?l kilit noktalar? tuttu?u hepimizin bildi?i konular. Ancak söz konusu yasa teklifinin arkas?nda yatan nedenleri sadece bu noktaya odaklanarak anlayamay?z. Olay? kapsaml? bir ?ekilde incelerken, Fransa'n?n kendini Avrupa'da hangi konumda gördü?ü ve bu konum ile ili?kili olarak Türkiye'ye Avrupa içinde nas?l bir rol biçti?i gibi unsurlar da göz önünde bulundurulmal?d?r.

EKONOM?DEK? BOZGUN

Geçti?imiz Kas?m ay?ndan beri, Fransa'n?n üzerinde kara bulutlar geziyor. Otuz y?l? a?k?n bir süredir güdülen yanl?? ekonomik, sosyal ve yerel politikalar?n sonucunda patlak veren varo? isyanlar? yeni durulmu?ken, bu sefer varo?lardaki genç nüfusa da yard?mc? olaca?? ümidiyle genç i?sizli?in giderilmesi için tasarlanan ?lk ?? Yasas?'na yönelik tepkilerin ülke çap?nda genel grevlere dönü?mesi ile birlikte Fransa, dünya kamuoyu önünde son derece sorunlu bir ülke görünümü çizmeye ba?lad?. Yasa tasar?s?n?n yarat?c?s? Ba?bakan Dominique de Villepin'in geri ad?m atmas?yla karga?a sona erdi ama ülke ivedi çözüm bekleyen yüzde 10'un üzerindeki i?sizlik sorunu ile kalakald?. ?hracatta, kendini her zaman k?yaslad??? Almanya'n?n (786,1 milyar Avro) çok gerisinde kalan Fransa (350 milyar Avro), otomobil hariç katma de?er üreten ürün ihraç etmekte zorlan?yor. ??gücü ve üretimde verimlilik giderek dü?üyor. Frans?z sanayisi dünya pazar?ndaki yerini büyük ölçüde Çin'e kapt?rd?. Bilim, teknoloji ve ara?t?rma-geli?tirme konular?nda Fransa, Avrupa genelinin çok gerisinde kald?. Bu alanlarda ilerlemek için Frans?z devletinden ziyade, borsada hisse senetleri en çok i?lem gören 40 ?irketten olu?an CAC 40'?n yat?r?m yapmas? bekleniyor. Ancak söz konusu Frans?z ?irketlerinin, b?rak?n yeni yat?r?m yapmay?, mevcut yat?r?mlar?n? tasfiye ettikleri biliniyor. Ayr?ca, 1990 y?l?ndan beri ?irket yat?r?mlar? yüzde 23 dü?en Fransa'da, ?talya'dan sonra Avrupa'n?n en dü?ük kâr marjl? ?irketleri bulunuyor.

Yukar?daki tabloya bak?p karamsarl??a kap?lan Le Monde yazarlar?ndan Eric Le Boucher de Fransa'n?n içerdeki çalkant?larla bir y?l kaybetti?ini ve Cumhurba?kan? Jacques Chirac'?n görevinin bitmesine daha bir y?l oldu?u hat?rlatarak, "durup beklemeyen bir dünyada Fransa için bo?a geçecek bir 12 ay daha oldu?unu" söylüyor. Le Boucher ayn? zamanda, ?ran krizi, Putin'in ç?k??lar?, ABD ve Çin'in dünyaya egemen olma giri?imleri ve petrol fiyatlar?n?n yükselmesinin Fransa'y? sanki ilgilendirmedi?inden, Fransa'n?n "bunlar?n hiç birini görmüyor, konu?muyor ve de?erlendirmiyor" olmas?ndan ?ikâyet ediyor. Bunlara ek olarak yak?n zamanda patlak veren ve Chirac, de Villepin ve ?çi?leri Bakan? Nicolas Sarkozy'nin isimlerinin yurtd???ndaki banka hesaplar? ve bas?na s?zd?r?lan istihbarat bilgileri ile birlikte s?kça geçti?i politik skandal Clearstream de, Frans?z kamuoyunu dünya yerine yine iç meselelerin içine çekti.

Ne var ki Fransa, bu bozgun halinde bile kendi kendisine yükledi?i Avrupa liderli?i misyonunu kimselere b?rakm?yor. Bu durum da büyük ölçüde Fransa'n?n, AB'yi kendi öz mal? olarak görmesinden kaynaklan?yor. Gerçekten de, her ne kadar AB kolektif bir Avrupa ürünü olsa da, Frans?z Ayd?nlanmas?'na bakt???m?zda dü?ünürlerin, özellikle Montesquieu'nün, formüle etti?i de?erlerin, büyük ölçüde onlar?n dile getirdi?i ?ekliyle AB anla?malar?nda yer ald???n? görürüz. 1849 y?l?nda Avrupa Birle?ik Devletleri dü?üncesini ortaya atmas? nedeniyle Victor Hugo, "Avrupa'n?n gelece?ine ?ekil veren adam" olarak an?l?r. Medeniyetçi bir ba?lamda Avrupa tan?m?n? kendilerinin yapt???n? dü?ündüklerinden de Frans?zlar, gizleme ihtiyac? duymadan "Avrupa ve Avrupal?l???n" gözetmeni gibi hareket etmektedirler. Sözde Ermeni Soyk?r?m? yasa tasar?s? ile ilgili durumu do?ru de?erlendirebilmek için de, di?er AB ülkelerinin Avrupa'n?n lideri konusunda ne dü?ündüklerini bir kenara b?rakarak, Fransa'n?n "insanl?k ad?na" kendisine yükledi?i bu misyona odaklanmak gerekir.

Fransa'n?n Ermeni meselesine yönelik özel ilgisi Frans?zlar?n gözünde, politikac?lar?n Ermeni oylar?n? hedeflemi? olmalar? ile ili?kilendirilmemektedir. Aksine, bunun Fransa'n?n "insanl??a kar?? bir görevi" oldu?una inananlar?n say?s? ço?unlukta. Bu çerçevede, Türkiye-Fransa ili?kilerinde Türkiye'nin adayl?k statüsünün resmi olarak ilan edilmesi önemli bir dönüm noktas?n? olu?turuyor. Fransa'ya göre Türkiye, Aral?k 1999'tan itibaren bu misyonunun kapsam?na dâhil oldu. Son dönemde yaz?lan baz? siyaset bilimi kitaplar?nda da aç?kça belirtildi?i gibi kendisinin -Avrupa'n?n iyili?i için- "e?itici devlet" oldu?una inanan Fransa, Türkiye'ye de bu aç?dan bakmaya ba?lad?. Bu nedenle de sözde Ermeni Soyk?r?m? ile ilgili yasa tasar?s?n?, "Türkiye'yi e?itme projesi"nin bir parças? olarak görmek gerekiyor. Türkiye'nin AB'ye aday bir ülke olma konumunu bir e?itim arac? olarak kullanmakta. Nitekim söz konusu yasa tasar?s?n? Fransa Parlamentosu'na sunan PS'nin sözcüsü Julien Dray, Türkiye'nin Soyk?r?m? tan?mas?n? AB'ye kat?lman?n "üstü kapal?" ?artlar?ndan biri oldu?unu söylüyor. Bu yasa tasar?s?, kabul edilse de geri çekilse de arkas?nda yatan bu zihniyeti mutlaka fark etmemiz gerekiyor.

MEDEN?YETLER ?OKU

Elbette bütün Frans?zlar?n Türkiye'nin AB üyeli?ine kar?? oldu?unu söylemek do?ru olmaz. Ancak anketlere ve politikac?lar?n söylemlerine dikkat etti?imizde, kar?? olanlar?n ço?unlu?u olu?turdu?unu görüyoruz. Üstelik kullan?lan argümanlar, sanki Türkiye-AB ili?kilerinde 40 y?l? a?k?n bir süre hiç ya?anmam?? gibi, hâlâ ba?lang?ç noktas?nda duruluyormu? izlenimini veriyor. "Türkiye'nin sadece yüzde 10'unun Avrupa'da oldu?u ve yüzde 90'? Asya'da olan bir ülkenin AB'ye giremeyece?i," "Türkçe'nin Avrupa dili olmad???" ve "Türkiye'nin kültürel, co?rafi ve tarihi bak?mdan Avrupal? olmad???" s?kça dile getiriliyor. Ayr?ca, Macaristan'da kurulmas? dü?ünülen Avrupa Müzesi için Türkiye'nin hiçbir katk?da bulunamayaca??n?n da alt? çiziliyor. ?imdi bütün bu tart??malara bir de ?slam korkusu eklendi. Son zamanlarda Türkiye'nin AB'ye üyeli?ini hakl? ç?karmak için neredeyse tek silah olarak gördü?ü Müslümanl??a yapt??? ?srarl? vurgu ve "H?ristiyan Kulübü olmak istemiyorsan?z bizi al?n" söylemi, Fransa'da geri tepiyor. "Medeniyetler ittifak?"n?n Frans?z versiyonu ise "Medeniyetler ?oku"dur.

Son zamanlarda yabanc? uzmanlara, Türkiye'nin AB'deki gelece?i ile ilgili yorumlar? soruldu?unda analizler yayg?n bir ?ekilde, "Evet ama Türklerin Fransa'daki referandumu a?mas? mümkün görünmüyor" diye sona eriyor. Hiçbir Frans?z politikac?, özellikle 2007'deki seçimden önce, Türkiye'ye destek verirken görünmek istemiyor. Zaman?nda destek verenler sa?c? Ulusal Cephe'nin ba?kan? Jean-Marie Le Pen'in Avrupa Anayasas? ile ilgili referandum öncesi da??tt??? el ilanlar?nda afi?e edilmi?ti. Aradan geçen süre içerisinde Türkiye kar??tl???n?n ne kadar artt??? göz önünde bulunduruldu?unda, Frans?z politikac?lar bir daha böyle etkili bir seçim kampanyas?na alet olmak istemeyecektir.

Bütün bunlar göz önüne al?nd???nda Türkiye bugün, uzaklara "üstün medeniyet" gözlü?ü ile bakan Fransa'ya tarihte hiç olmad??? kadar "yabanc?" gözükmektedir. Bunda Fransa'n?n kendi mal? olarak gördü?ü AB'de Türkiye'yi istememesinin rolü çok büyüktür. Türkiye'ye yönelik bu isteksizlik ve direnç, Fransa'y? her zaman gurur duydu?u özgürlükçü gelene?i inkâr etme noktas?na getirmi?tir.

    Makaleye Yorum Yaz        Tavsiye Et

«  Geri
Yorumlar


«  »