.E×à(ğ="justify">1. Hollanda’daki Geli?meler

Avrupa’da tüm gözler Fransa’da oylanan sözde Ermeni soyk?r?m?n?n inkar?n? cezaland?racak olan yasa tasar?s?na çevrilmi?ken, Avrupa’daki özgürlük anlay???na taban tabana z?t bir di?er geli?me de Hollanda’da ya?and?. Fransa’daki oylama sürecinin gölgesinde kalan bu geli?me Hollanda’da 22 Kas?m’da yap?lacak olan erken seçimlerin arifesinde bir siyasi kriz olarak gündeme geldi. Bu seçimlerde H?ristiyan Demokrat Parti’den (CDA) aday olan Türk kökenli milletvekili adaylar? Ayhan Tonca ve Osman Elmac? ile Sosyal Demokrat ??çi Partisi’nden (PvdA) aday olan Erdinç Saçan’?n isimleri partileri taraf?ndan sözde Ermeni soyk?r?m?n? kabul etmedikleri için aday listelerinden silindi.

Bu arada bu üç siyasetçiye sadece milletvekili adayl???n?n de?il, parti içi siyaset yolunun da kapanmas? gündeme geldi. Erdinç Saçan'?n ba?l? oldu?u PvdA Kuzey Brabant vilayeti parti te?kilat? ile Ayhan Tonca'n?n ba?l? oldu?u CDA Apeldoorn vilayeti parti te?kilat? ‘soyk?r?m’ iddialar?n?n kabul edilmemesi konusuna önem verdiklerini aç?klay?p bu konuda Saçan ve Tonca’y? sözde soyk?r?m iddialar?n? kabul etmek veya istifa etmek seçenekleri aras?nda b?rakt?lar.

Konuyla ilgili olarak hem Hollanda Ba?bakan? Jan Peter Balkanende hem de D??i?leri Bakan? Bernard Bot yapt?klar? aç?klamalarda çeli?kili tav?rlar sergilediler. Konunun özünden uzakla?arak ifade özgürlü?ünün k?s?tlanmas?n? ele?tirmek yerine bir durum tespiti yapmak ve Hollanda’da ya?ayan Türk kökenli vatanda?lar? teskin etmek yoluna gittiler. Balkanende yapt??? aç?klamada Türkiye’nin Ermeni meselesinin çözümü için tarihçilerden olu?an ortak bir komisyon kurma önerisinin kayda de?er bir teklif oldu?unu ileri sürerken, kendi partisi olan CDA’n?n tutumuna Ermeni lobisinin yo?un bask?s?n?n neden oldu?unu itiraf etti. Bot ise kat?ld??? bir iftar yeme?inde Ermenistan ve Türkiye'nin tarihleriyle yüzle?erek bu konuyu ayd?nlatmas?n?n ve var?lacak sonuç üzerinde bir uzla?ma sa?lamas?n?n zorunlu oldu?unu belirterek, sonuç al?n?ncaya kadar soyk?r?mla ilgili iddialardan hareketle toplumun gerginliklerden kaç?nmas?n? istediklerini kaydetti. Bu arada Hollanda’da ya?ayan Türk toplumunun olas? tepkisini en alt seviyede tutmak için CDA yeni bir Türk kökenli siyasetçi olan Nihat Eski’yi aday gösterdi?ini aç?klad?.

Geli?meler, 1998 y?l?ndan bu yana PvdA milletvekili olarak Hollanda Meclisi’nde görev yapan Nebahat Albayrak’?n soyk?r?m iddialar?n? kabul etti?ini belirten bir röportaj? ile farkl? bir boyut kazand?. Albayrak, HP De Tijd dergisine verdi?i demeçte, “Soyk?r?m? kabul ediyorum, ama bunun olu? ?eklinin de ara?t?r?lmas? gerekti?i görü?ündeyim.” diye konu?tu. Bunun hemen arkas?ndan Albayrak’?n Trouw gazetesinde yazd??? bir makalede “Biz hakl? olarak soyk?r?mdan söz ediyoruz çünkü o dönemdeki katliamlar deh?et ve kapsam aç?s?ndan Darfur, Ruanda, Brundi ve Bosna’da ya?ananlardan a?a?? kalm?yor” ifadelerini kulland??? ve böylece Ermeni tehcirini soyk?r?m olarak nitelendirdi?i ortaya ç?kt?. Ancak Nebahat Albayrak bu iddialar?n gündeme gelmesinin ard?ndan bir aç?klama yaparak kas?tl? ve kan?tlanm?? bir Ermeni soyk?r?m?n? tan?d???n? hiçbir zaman ve hiçbir yerde söylemedi?ini, bu konuda gerek Türk bas?n?nda, gerekse Hollanda bas?n?nda bu konuyla ilgili hakk?nda ç?kan haberlerin büyük ölçüde yoruma dayand???n? ve kimli?ini ayaklar alt?na alarak siyaset yapmayaca??n? dile getirdi. Ancak Albayrak’?n bu sözleri hakk?nda ortaya at?lan iddialar?n etkisini ortadan kald?ramad?.

Bu arada Hollanda’daki Türk toplumu da geli?melere kar?? tepkisini göstermekten çekinmedi. Ülkede oy kullanma hakk?na sahip kay?tl? 235.000 Türk'ün 22 Kas?m seçimlerini boykot etmeye haz?rland?klar? bildirildi. Hollanda'daki Türk toplumunun kanaat önderlerinden biri olan ve uzun y?llar CDA'n?n yönetim kadrosunda yer alan Talip Demirhan geli?melerden son derece rahats?z olduklar?n?, özellikle y?llard?r destekledikleri PvdA’n?n bu tutumunun kendilerini hayal k?r?kl???na u?ratt???n? ve Türklerin seçimleri boykot etme karar? almas? durumunda ??çi Partisi'nin en az 3 sandalye kaybedece?ini, bunun da son derece hassas dengeler üzerine kurulu Hollanda Meclisi’nde PvdA için büyük bir sorun yaratabilece?ini bildirdi.

Tüm bu geli?meler yetmezmi? gibi bu tart??malar?n ya?and??? günlerde bir de Osmanl? Devleti’nin Süryanileri soyk?r?ma tabi tuttu?u iddialar?n? içeren bir haber ve tart??ma program? Hollanda 2 kanal?nda yay?nland?. Twente kentinde ya?ayan Süryani toplulu?u ile yap?lan geni? röportajlar?n yer ald??? programda 1915 y?l? ‘Osmanl?n?n kara sayfas?’ olarak nitelendirilerek, en az 250 bin Süryani’nin Türkler taraf?ndan öldürüldü?ü öne sürüldü.

Bilindi?i üzere 21 Aral?k 2004 tarihinde Hollanda Meclisi’nde kabul edilen bir yasa tasar?s? ile Türkiye’den sözde Ermeni soyk?r?m?n?n tan?nmas? talep edilmi?ti. Soyk?r?m?n inkar?n?n suç say?lmas?na yönelik bir yasa tasar?s? ise bu y?l?n Haziran ay?nda Hollanda Meclisi’ne sunulmu?tu. K?sacas? Hollanda’daki siyasi partilerin bu tavr? Ermeni lobisinin bask?s? alt?nda sürdürülen bu siyasetin devam ettirildi?inin bir göstergesidir. Ülkedeki Ermeni lobisinin bu derece bask?n olmas?na ra?men on binlerce Türk’ün bu konuda siyasi etkinliklerini gösterememesi de Türkiye’nin lobi faaliyetleri konusunda halen daha düzenli i?leyen bir sisteminin olmad???n?n kan?t?d?r.

2. Ermenistan Parlamentosu’nda Kabul Edilen Yasa Tasar?s?

Fransa’da sözde Ermeni soyk?r?m?n?n inkar?n? cezaland?rmay? öngören bir yasa tasar?s?n?n oylanmas? tart??malar? gündemdeyken Ermenistan Parlamentosu sessiz sedas?z ayn? içerikteki bir yasa tasar?s?n? 4 Ekim 2006 tarihinde yapt??? oturumunda kabul etti. Bu yeni yasaya göre  Ermeni soyk?r?m? iddialar?n? reddeden, bu iddialar?n inkar?n? destekleyen ya da hakl? göstermeye çal??anlar asgari ücretin 100-300 kat? (yakla??k 5 bin-15 bin YTL) para veya 4 y?la kadar hapisle cezaland?r?lmas? öngörülmekteydi.

Parlamento’nun bu yasay? alelacele kabul etmesinin en önemli nedeni Fransa’dan daha önce bu yasan?n ç?kmas?n? sa?lamakt?r. Kurulu?unun on be?inci y?l?n? kutlayan Ermenistan bu on be? y?ll?k süre içerisinde böyle bir yasa ç?karmam??t?. ?imdi Ermenistan da bile bir benzeri yokken Fransa’da soyk?r?m iddialar?n?n inkar?n? cezaland?ran bir yasa tasar?s?n?n kabul edilmesi büyük bir tutars?zl?k olaca??ndan, son derece k?sa ve basit bir oylama sürecinin ard?ndan ad? geçen yasa derhal kabul edilmi?tir.

3. Türkiye’nin Paris Ba?konsoloslu?u Aleyhine Aç?lan Dava Hakk?ndaki Geli?meler

Bilindi?i üzere Frans?z Meclisi 2001 y?l?nda kabul etti?i bir kanunla sözde Ermeni soyk?r?m?n? tan?m??t?. Bu geli?me üzerine Türkiye’nin Paris Ba?konsolosu Ayd?n Sezgin ba?konsoloslu?un web sitesinde Ermeni soyk?r?m iddialar?n? yan?tlayan ve Ermeni tehcirinin gerçek yüzünü ortaya koyan bir bölüm konmas?n? sa?lam??t?. Bunun üzerine Fransa’daki Ermeni Davas?n? Savunma Komitesi 9 Temmuz 2004 tarihinde Paris Mahkemesi’ne müracaat ederek, Türkiye’nin Paris Ba?konsoloslu?u web sitesinde ‘Ermeni ?ddialar? ve Tarihi Olaylar’ ba?l??? alt?nda, on soru ve on cevap ?eklinde Ermeni ‘soyk?r?m?n?’ inkâr eden bir metnin yer ald???n? belirterek, Ba?konsolosun Ermeni soyk?r?m?n? bir kanunla tan?m?? olan Fransa’da bu soyk?r?m? inkâr eden bir propaganda yapt??? için mahkum edilmesini ve Ba?konsoloslu?un web sitesinin de kapat?lmas?n? istemi?ti. Halen Paris ?stinaf Mahkemesinde görü?ülen davada Sezgin’in avukatlar? ise yap?lan duru?malarda Sezgin’in Viyana Konvansiyonu’ndan kaynaklanan diplomatik dokunulmazl???n? gerekçe göstererek davan?n reddini istemi?lerdi.

Mahkeme son karar?n? 11 Ekim 2006’da aç?klayaca??n? belirtmi?ken, bu tarihte karar teknik sorunlar nedeniyle aç?klanmam??  ve yeni karar tarihi olarak 25 Ekim 2006 belirlenmi?tir. Mahkemenin diplomatik dokunulmazl?klar gere?i Sezgin’in lehine sonuçlanmas? beklenmektedir. Ancak böyle bir sonuç Ermeniler ve Bat? kamuoyu taraf?ndan sanki Ermeni soyk?r?m?n?n inkar?n?n cezay? gerektiren bir suç olmas?na ra?men diplomatik dokunulmazl???n korumas?na s???n?larak hüküm giymekten kurtulmak ?eklinde de?erlendirilebilir. Oysa gerçek ?udur ki, halen Fransa’da Ermeni soyk?r?m?n?n inkar? bir suç olarak resmen kabul edilmemi?tir ve ba?konsoloslu?un web sitesindeki bilgiler bu nedenle suç te?kil edemez. Davan?n sonucu merakla beklenmektedir.