Anasayfaİletişim
  
English
Makaleler

ERMEN? MESELES?NDE OK YAYDAN ÇIKMADAN ÖNCE

Murat YETKİN
06 2006 - Radikal

!á½p="justify">Sal? günü yap?lacak ABD ara seçim sonuçlar?, Ermeni meselesinde Türkiye'ye yeni s?k?nt?lar getirebilir. ?ki gün sonra, 7 Kas?m'da yap?lacak ABD ara seçim sonuçlar?, Türkiye'nin Ermeni meselesi nedeniyle ya?ad??? s?k?nt?lar?, siyasi aç?dan daha önce görülmemi? zorluklara t?rmand?rabilir. Bunun nedeni, giderek fiyaskoya dönü?en Irak sava??n?n Ba?kan George Bush'un arkas?ndaki Cumhuriyetçi Parti yerine Demokrat Parti'yi öne ç?karmas? ihtimali.
Yap?lan son kamuoyu yoklamalar? ve uzman görü?leri, Demokrat Parti'nin en az?ndan 435 sandalyeli Temsilciler Meclisi'nde ço?unlu?a sahip olaca?? tahmininde bulunuyor. 100 sandalyeli Senato'da da Demokratlar?n öne geçmesi ihtimali var, ama Temsilciler Meclisi'ne (TM) göre daha zay?f ihtimal.
Daha önce 40 y?l hep Demokratlar?n kontrolünde olan TM, 1994'ten bu yana Cumhuriyetçilerin kontrolüne geçmi?ti. Bush, 2000-2004 aras?ndaki ilk dönem ba?kanl???nda, özellikle de 2002 ara seçimlerinde hem TM, hem de Senato'da Cumhuriyetçi üstünlü?ünü perçinlemesi ard?ndan, bu avantaj? iyi kulland?. Bu avantaj, 2003'te ba?layan Irak i?gal harekât?nda Bush'a önemli destek sa?lad?.

Ancak 2004 seçimleri ard?ndan ba?layan ikinci dönemde i?in rengi de?i?meye ba?lad?.
Demokratlar, TM'yi 12 y?l aradan sonra yeniden ele geçirirlerse, Bush'un i?i zorla?acak. Sadece Irak konusunda de?il, hemen her konuda istedi?i siyaseti uygulamakta s?k?nt?larla kar??la?acak. Eski d??i?leri bakanlar?ndan James Baker'a ?smarlad??? Irak raporunun ocak ay?nda aç?klanmas? ile bu de?i?iklik vücut bulabilir, ama de?i?ikli?i h?zland?racak olan TM'deki güç dengesinin de?i?imi olacak gibi görünüyor.
Bu durum Türkiye'yi etkileyecek. Çünkü Bush'un süresinin dolaca?? 2008 y?l?na kadar Irak'ta ya?anacak travmalar aras?nda öngörülebilir olanlar var. Örne?in, Saddam Hüseyin davalar?n?n karar a?amas?na gelmesiyle artabilecek ?iddet dalgas?.
?ii-Sünni, Arap-Kürt çat??malar?n?n artmas? ve Anayasa'ya göre 2007 sonu itibar?yla yap?lmas? öngörülen Kerkük referandumu. Ve bu resim içinde ABD'nin Türkiye ile ili?kilerinde giderek öne ç?kan Irak'taki PKK varl??? sorunu.
Yaz?n?n konusunu olu?turan Ermeni meselesindeyse, sorun Demokratlar?n kazanmas? durumunda TM Ba?kanl???'na gelecek olan Nancy Pelosi'nin siyasi kimli?inden kaynaklan?yor. ABD tarihinde TM'de Grup Ba?kanl???'n? üstlenen ilk kad?n unvan?n? ta??yan, ?talyan as?ll? Amerikal? siyasetçinin seçim bölgesi, San Francisco ?ehir merkezi. ?talyan mahallesi, Çin mahallesi, turizm merkezi Bal?kç? Bar?na?? ve ?ehrin mali ve entelektüel hayat?n?n döndü?ü kesiminin temsilcisi olan Pelosi'nin seçmen kitlesinin önemli bir bölümünü de Ermeni as?ll? Amerikal?lar olu?turuyor.
Pelosi, Türkiye'nin 1915 olaylar?n?n Ermenilerin soyk?r?m?n? amaçlad???n? kabul etmesi gerekti?ini dü?ünen bir siyasetçi. Dü?ünce kurulu?u ASAM'?n ba??na geçmeden önce Türkiye'nin Washington Büyükelçili?i'ni yürüten Faruk Lo?o?lu'nun diplomatik nezaketle ifadesine göre, "Bu konuda hayli tek tarafl? ve kat? fikirlere sahip".

Türkiye'nin ?imdiye dek (her nisan gündeme gelen) Ermeni soyk?r?m? iddialar?n?n tan?nmas? karar?na kar?? son silah? hep Ba?kan?n son anda TM, ya da Senato Ba?kan?'na bir mektup yaz?p, Türkiye'nin önemli bir müttefik, iyi bir silah al?c?s? ve ?srail'in güvenli?i aç?s?ndan iyi bir koruyucu oldu?unu söyleyip, oylamay? durdurmas? olmu?tur. Oysa, Pelosi, Ba?kan Bush'tan bu yönde gelebilecek bir talebi, sadece Ermeni soyk?r?m? iddialar?ndan yana oldu?u için de?il, s?rf Bush öyle istiyor diye bile geri çevirecek özelliklere sahip.
Lo?o?lu, "Hükümet, D??i?leri, i?adamlar? yine giri?imlerde bulunacakt?r. Ama ne yaz?k ki bu kez yap?lacak fazla bir ?ey yok" diyor. Lo?o?lu ?öyle devam ediyor: "Bizim çal??mam?za ?imdiye dek silah lobisi ve Musevi lobisi hep destek olmu?tur. Belki son savunma sanayi anla?malar?, yani F-35 uça?? ve deniz helikopteri anla?malar? bu yönde deste?in artmas?na katk? verecektir. Ancak yine de i? kolay görünmüyor."
ABD Kongresi'nin Ermeni soyk?r?m? iddialar?n? kabulü, Türkiye'nin uluslararas? siyasette i?ini zorla?t?ran bir geli?me olacakt?r. Fransa'n?n bu iddialar? kabulü, Avrupa çap?nda onu izleyen ülkelerin ç?kmas?na yol açm??t?. ABD'yi dünya çap?nda izleyenler olabilir. Ok yaydan ç?kt?ktan sonra yak?nman?n faydas? olmaz. Bu konuda neler yap?labilecekse, fazla gecikmeden yapmakta yarar var.

    Makaleye Yorum Yaz        Tavsiye Et

«  Geri
Yorumlar


«  »