.n{à Ip="justify">
Alper Ersaydi
Bilkent Üniversitesi, Siyaset Bilimi Bölümü Mezunu
Gazi Üniversitesi, Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Yüksek Lisans Ögrencisi
Yaz?ma ba?larken, ö?rencisi oldu?um, geçti?imiz günlerde kaybetti?imiz Stanford Jay Shaw hakk?nda k?saca bilgi vermek istiyorum. Amerika’da Stanford Üniversitesi’nde Tarih bölümünden mezun olan Shaw, yüksek lisans e?itimini de yine ayn? üniversitenin Yak?n Do?u Çal??malar? Bölümünde yapm??t?r. Princeton Üniversitesi’nde doktora e?itimini tamamlam??t?r. 1958 ile 1968 y?llar? aras?nda Harvard Üniversitesi’nde çal??an Shaw, bu tarihten emeklili?ine kadar Kaliforniya Üniversitesi’nde hizmet vermi?tir. Emeklili?inden sonra 1999 senesinde Bilkent Üniversitesi Tarih Bölümü’ne dahil olan Profesör Shaw’un son dönem Osmanl? Tarihi ve Türkiye Cumhuriyeti Tarihi konusunda bir çok yabanc? dile çevrilmi? eserleri bulunmaktad?r.
Kendisi çok az bilim adam?n?n alabildi?i derecelerle ödüllendirilmi?tir. Stanford Shaw Harvard Üniversitesi (1965) ve Bo?aziçi Üniversitesi’nden (1986) birer fahri doktora unvan? alm??t?r. Ayr?ca ya?am boyu çal??ma ve ba?ar?lar?ndan dolay? 1989 y?l?nda Amerikan-Türk Dernekleri, 1996 y?l?nda Fullbright Program?, 1998 y?l?nda Türkiye Cumhuriyeti Cumhurba?kanl??? taraf?ndan yüksek ?eref madalyas?na lay?k görülmü?tür. Bu ödüllerin yan? s?ra Profesör Shaw, Türk Tarih Kurumu ve Türkiye Bilimler Akademisi’nin onur üyeliklerine seçilmi?tir.
Stanford Shaw’un eserleri ve Türk tarih bilimine katk?lar? inan?lmaz derecede olmu?tur. Cenazesinde bir konu?ma yapan ünlü tarihçi ve Topkap? Saray? Müdürü Profesör ?lber Ortayl?; Profesör Shaw’?n 1950’li y?llar?n ba??nda Osmanl? Ar?ivleri’ne girdi?ini belirterek, Osmanl? tarihi ile bilinen bir çok tabuyu y?kt???n? söylemi?tir.
Eserlerinde Ar?iv malzemesine çok önem veren Shaw; neredeyse kulland??? her bilgiyi ar?iv belgesine dayand?rm??t?r. Kulland??? bu metot sayesinde, kitaplar? bir çok dile çevrilmi? ve bir çok ülkede alan?nda en önemli kaynak olarak gösterilmektedir.
Stanford Shaw daha çok Ermeni iddialar?na belgelerle kar?? ç?kt??? için gündeme gelmi?tir. Bu sebepten ötürü 4 Ekim 1977 tarihinde Los Angeles’teki evi Ermeni teröristler taraf?ndan bombalanm??t?r. Kendisi çok cesur bir karar vererek bütün engellemelere ra?men 20 sene daha Kaliforniya Üniversitesi’nde ders vermeye devam etmi?tir. Onun için devlet ç?karlar? önemli de?ildir. Kendisini sadece bilimsel gerçekli?e adam?? bir bilim adam? idi. Profesör ?lber Ortayl? da Stanford Shaw’?n Ermeni dostu ya da Ermeni dü?man? olmad???n? sadece ar?ivde gördüklerini hayat? pahas?na savundu?unu belirtmi?tir.
Vefat etti?i tarih olan 15 Aral?k 2006 tarihinden 22 Aral?k tarihine kadar takip etti?im Türk medyas?n? büyük bir gaflet içerisinde buldum. Çal??malar?n? ve ya?am?n? Türk halk?na adayan ve Türkiye’nin güncel sorunlar?ndan biri olan Ermeni Sorunu konusunda eserleriyle Türkiye’nin en büyük destekçisi olan bir bilim adam?na kas?tl? oldu?una inanmak istemedi?im bir boykot uyguland?. Kendisi yaz?l? medyada hiç yer bulamad?. Ayn? günlerde vefat eden Atlantic Records’un kurucusu Ahmet Ertegün ise bir devlet kahraman? gibi u?urland? ve günlerce man?etlerden inmedi. Elbette ba?ar?l? bir insan olan Ertegün bu yay?nlar? ve u?urlan??? hak ediyordu, ama Ertegün ve Shaw’un Türkiye için yapt?klar?n? teraziye koydu?umuz zaman Shaw hiç ku?kusuz daha a??r basmaktad?r. Kamuoyuna mal olmu? iki insan aras?ndaki önemli bir fark; birisinin Amerika’da di?erinin ise Hacettepe Üniversitesi Hastanesi’nde ya?ama veda etmi? olmas?d?r.
Stanford Shaw’?n vefat?ndan sonra benim gözlemleyebildi?im kadar?yla hemen ertesi günü Cumhuriyet Gazetesi’nde Türkiye Bilimler Akdemisi (TÜBA) taraf?ndan vefat ilan? verilmi? ve ayn? kurum taraf?ndan yap?lan aç?klama ile vefat Türkiye kamuoyuna duyurulmu?tur. Pazar günü ise vefat?; Bilkent Üniversitesi, 500. Y?l Vakf? ve say?n Shaw’un ailesi birer ilanla Hürriyet Gazetesi’nde duyurmu?lard?r.
Bilindi?i üzere cenazesi Ahmet Ertegün ile ayn? gün yap?lm??, Etz Ahayim Sinagogu’nda yap?lan dini törenin ard?ndan Ulus E?kenaz Mezarl???’na defnedilmi?tir. Cenazesi ile ilgili haber de tüm bas?n kurulu?lar?na Anadolu Ajans? taraf?ndan ula?t?r?lm?? ama bu haber sadece gazetelerin internet sitelerinde bir son dakika haberi olmaktan ileriye gidememi?tir.
Bu kurumlar?n d???nda Türk Tarihi Kurumu ve Avrasya Stratejik Ara?t?rmalar Merkezi ?nsanl??a Kar?? Suçlar? Ara?t?rma Enstitüsü (?KSAREN) internet sitelerinde Profesör Shaw’un vefat?ndan dolay? duyduklar? üzüntüyü ve kayb? dile getirmi?lerdir. San?yorum ki, kendisini Hizmet Madalyas? ve Berat? ile ödüllendiren, bir çok makale ve kitab?n? yay?mlayan Türk Tarih Kurumu, Stanford Shaw’un vefat?na yeterli ilgiyi göstermemi?tir.
Siyasi partilere gelince, bu konuda en vefal? davran???, yine ulusal bas?n?m?za yans?masa da, Büyük Birlik Partisi Genel Ba?kan? Muhsin Yaz?c?o?lu gerçekle?tirmi?tir. Stanford Shaw’un beyin kanamas? geçirmesinden sonra, ilk önce hastanede kendisini ziyaret etmi? akabinde gelen vefat haberinden sonra da yapt??? bas?n aç?klamas?yla, Partisi ad?na, “Türk milleti kendisine minnettard?r, her yerde tarihe yalan kat?l?rken tarihi gerçekleri aç?klayanlar? [Türk Milleti] unutmaz” diyerek üzüntüsünü dile getirmi?tir.
Stanford Shaw bilindi?i üzere Türk dostu Amerikal? Tarihçi diye tan?n?yordu. Bu konuda Amerika’n?n Ankara Büyükelçili?i, Amerikan vatanda?? olan Stanford Shaw’a sahip ç?kt??? gözlerden kaçmam??t?r. Büyükelçi Ross Wilson yapt??? bas?n aç?klamas?nda (ki sadece Turkish Daily News Gazetesi’nde ç?km??t?r) Stanford Shaw’u büyük bir akademik lider ve Türk-Amerikan ili?kilerinde önemli bir isim olarak niteliyordu.
Bas?n?m?zda bunlar olurken birkaç isim Profesör’ü unutmam??lard?r. Bunlar?n en önemlileri; Milliyet Gazetesi’nden Taha Akyol, Vatan Gazetesi’nden Ruhat Mengi ve Cumhuriyet Gazetesi’nden Server Tanilli’dir. Taha Akyol 19.12.2006 tarihinde “Büyük Tarihçiye Sayg?” ba?l???yla kaleme ald??? kö?e yaz?s?nda son eserinin bitirilememi? olmas?n?n Türk Tarihi aç?s?ndan büyük kay?p oldu?unu belirtmi? ve kendisini Türk tarihine adam?? bir insan?n kayb?ndan duydu?u üzüntüyü dile getirmi?tir. Ayn? tarihte “Gazeteciyi Dövermi?” ba?l?kl? yaz?s?n?n ikinci bölümünü büyük tarihçiye ay?rm?? olan Ruhat Mengi ise “Ne Büyük Kay?p” alt ba?l???n? kullanm??t?r. Yapt??? çal??malardan ve Ermenilerin onu do?ru bildi?i ?eyleri yapmas?ndan cayd?rmak için yapt??? faaliyetlerden bahsettikten sonra isminin bir yerlere verilerek sonsuza kadar ya?at?lmas? gerekti?ini temenni etmektedir. 22.12.2006 tarihinde kö?esinin ilk sütununu Profesör Shaw’a tahsis eden Server Tanilli ise “Bir Bilgin Öldü ve Ya?am da Sürüyor” ba?l???n? uygun görmü?tür. Stanford Shaw’un “Birinci Dünya Sava??’nda Türkiye” eserinin tek cildinin tamamland???n?n üzerinde duran Tanilli, geri kalan bölümün de yazar?n e?i Ezel Kural Shaw taraf?ndan tamamlanmas?n? temenni etmi?tir. Ayr?ca Server Tanilli, Stanford Shaw’un inand??? yolda cesurca yürüyen, dört dörtlük bir bilgin ve yi?it oldu?unu dile getirmi?tir. Bunlar?n yan? s?ra, ATV kanal?nda 20.12.2006 tarihinde yay?nlanan “Son Bask?” program?n?n da hakk?n? yememek gerekir. Türk kamuoyu taraf?ndan Ahmet Ertegün’ün cenazesine gösterilen ilginin Profesör Stanford Shaw’a gösterilmemesi bu programda yad?rganm?? ve kendisinin Türk halk?na olan hizmetlerinin paha biçilemez oldu?u vurgulanm??t?r.
Bunlar?n d???nda Türk bas?n? Profesör Shaw’a kar?? (adeta) bir boykot, yok sayma kampanyas?na giri?mi?tir. Kendisi hakk?nda hiçbir haber yap?lmamas?, yorum verilmemesi, ne kadar Türk bas?n?n?n cehaletine ne kadar ihanetine ba?lanabilir, bunun karar?n? tarih verecektir. Ama ?uras? bir gerçektir ki; Türk Bas?n? bu olaydaki duru?uyla hem cehaletini gözler önüne sermi?tir hem de gayri-millîli?ini tescillemi?tir. Bilindi?i üzere Amerika’da Ermeni lobisi 1900’lü y?llar?n ba??ndan beri çok etkindir. Ama Türkiye’de bu kadar etkin olmas? beni ürkütmektedir. Dü?ünce özgürlü?ü kisvesi alt?nda hiçbir tarihi belgeye ve gerçekli?e dayanmayan emperyalist dü?ünceler bas?n?m?zda yer bulurken, kendisini ayn? konuda Tarihsel gerçekli?e adam?? bir insana yer verilmemesi gerçekten dü?ündürücüdür.
Bu konudaki bir ba?ka gerçeklik ise Türk bas?n?n ve kamuoyunun riyakarl???d?r. Ermeni sorunu hakk?nda ne zaman bir konferans düzenlenecek olsa, ne zaman bir kö?e yaz?s? yaz?lacak olsa, Stanford Shaw’un Ermeniler taraf?ndan maruz kald??? sald?r?lar? dile getiren, ve kitaplar?ndan bölümler aktaran gazeteciler, Say?n Shaw’?n ölümünden sonra birkaç istisna d???nda kendilerine vefa örne?i göstermemi?lerdir.
Bu mümtaz ?ahsiyeti yeteri kadar anlayamad???m?z?n, ona kafi derecede de?er veremedi?imizin bir di?er göstergesi de ölüm haberinin Ermeni internet sitelerine ula?t?ktan sonra, o sitelerde yay?lan zafer ç??l?klar?d?r. Bu Ermeni sitelerinde yay?nlanan iletileri de sizlerle payla?mak istiyorum.
“?ararat” sitesinde esoteric rumuzlu ki?i ölüm haberi için “good riddance to bad rubbish” ifadesini kullanm??t?r. Yani Profesör’ün ölümü için “kötü çöpten iyi kurtulu?” demi?tir. [ http://iararat.wordpress.com/2006/12/16/stanford-shaw-dead/]
Hyeforum internet sitesindeki kullan?c?lar ise ?u yorumlar? getirmi?lerdir.
“Hellektor” isimli kullan?c? “may he rot in hell” – yani “cehennemde çürüsun”;
“lev7” isimli kullan?c? “that imbecile, one down, a few to go, what we have McCarthy and Lewis left?” – yani “embesil, biri gitti, birkaç tane kald?, McCarthy ve Lewis kald? sadece”;
“phantom22” isimli kullan?c? “The Turkish press used an old picture of him in their obituaries. The picture was from at least 20 years ago. In it, he looked like an American academician from Princeton. Yet, in his UCLA bio, of recent vintage he looks just like a Turk. He Turkified himself after he moved to Turkey. They must be using the same PR firm that Bush is using”. – yani “Türk bas?n? ölüm ilan?nda onun eski bir foto?raf?n? kulland?. Bu foto?raf en az?ndan 20 y?l eskiydi. Bu foto?rafta o Princeton’lu Amerikal? bir akademisyene benziyor. Ancak, kendisinin Kaliforniya Üniversitesi’ndeki özgeçmi?indeki daha yeni foto?rafta o bir Türk’e benziyor. Türkiye’ye göç ettikten sonra kendisini Türkle?tirdi. Bush’un kulland??? halkla ili?kiler ?irketini kullan?yor olmal?lar.” [http://hyeforum.com/index.php?s=138d5fb4a7e67ab2dcaa8ef476c60983&showtopic=15040&pid=183915&st=0&#entry183915]
Bunun d???nda “Nazarian” isimli Ermeni internet sitesinde ?u yorumu dile getirmi?tir; “Prof. Stanford Shaw, known for his anti-Armenian rhetoric and fake history research, has died. So we have one less denier to worry about. These intellectual types are the more dangerous ones; it's easy to deal with the outright ignorant deniers.” – yani “Ermeni dü?manl???yla ve gerçek d??? tarih ara?t?rmalar?yla bilinen Stanford Shaw öldü. Bizi telaslandiranlardan biri daha eksildi. Bu entelektüel tipler en tehlikeli olanlar?d?r; cahil inkarc?larla ba? etmek kolayd?r” [ http://hnazarian.blogspot.com/2006/12/armenia-hater-professor-stanford-shaw.html ]
Frans?zca yay?n yapan Ermeni sitesi “Armanews”, Profesör Shaw’un ölüm ilan?n? “?nkarc? Stanford Jay Shaw’un Ölümü” ba?l???yla duyurmu?tur. ?nternet sitesi haberinde Stanford Shaw’un “Ermeni Soyk?r?m?” konusunda gerçekleri sapt?rd???n? iddia etmi?tir. Ayn? sitede bu habere yorum yazan penig75@yahoo.fr e-posta adresli kullan?c?, “Ben bu adam?n bir b.k oldu?unu onayl?yorum ve bu adam Yahudi cemaati için bir utançt?r” demi?tir. [Dans ce cas précis, moi aussi, je confirme que cet homme est une merde et une honte pour la communauté juive.] [ http://www.armenews.com/article.php3?id_article=27702 ]
Görüldü?ü üzere, Stanford Shaw’un vefat? Ermenileri oldukça memnun etmi?tir ve bu vefatla birlikte kendi emperyal amaçlar?na bir ad?m daha yakla?t?klar?n? hissetmektedirler. Stanford Shaw gibi tarihçiler aras?nda sayg?n bir insan?n ölmesinden sonra kendisi hakk?nda “gerçek d??? tarih ara?t?rmalar?yla bilinen tarihçi” diye bahsedebilmektedirler. Onlar?n yak?n gelecekteki amaçlar?, böyle dü?ünen dünyaca ünlü ara?t?rmac? ve tarihçilerin ölümünü bekleyip ya da Stanford Shaw’a yapmak istedikleri gibi öldürüp, kitaplar?n? bütün uluslararas? kitapç?lardan ve kütüphanelerden toplatmaktir. Aynisini daha once Ermenistan’?n ilk ba?bakan? Ovanes Kaçaznuni’ye, yay?nlad??? Ermeni Soyk?r?m? olmad???n? dile getiren “Ta?nak Partisi’nin yapaca?? Bir ?ey Yok” isimli kitab?ni kütüphanelerden toplat?p yok etmekle yapmislardir. Boylece, eserleri yokedilen bu insanlar sanki hiçbir eser vermemi? ve hatta hiç ya?amam??lar gibi, Ermeni lobiler kendi görü?lerini emperyalist güçlerin de yard?m?yla Türkiye Cumhuriyeti’ne dayatabilecektir. Ermenilerin bu yöndeki taktikleri çok me?hurdur. Önce para teklif edip kendi fikirlerini yayacak kitaplar yaz?lmas?n? teklif ederler (mesela Taner Akçam, Elif ?afak örnekleri). Bu konuda tehdide basvurmaktan cekinmezler (nas?l ki 19 May?s 1985’te Temsilciler Meclisi’ne sunulan Ermeni Soyk?r?m iddialar?n?n gerçe?i yans?tmad???n? dile getiren deklarasyonda yer alan Amerika Üniversitelerinde görevli 69 bilim adam?ndan bir ço?unun seslerinin kesildi?i gibi.) O da olmazsa suikast giri?iminde bulunurlar (Stanford Shaw’?n evinin bombalanmas? gibi). En sonunda ölünce bütün eserleri toplat?l?p, yok edilir ve o insan bilim dünyas?ndan saf d??? b?rak?l?r.
Görüldü?ü üzere sadece Türk bas?n? de?il, genel olarak Türk kamuoyu Türkiye’nin ba??na çorap örülecek bir konuda “kale” gibi bir destekçisini kaybediyor ve bunu resmen halk?n önünden kaç?r?yorlar. Burada malum medya kurulu?lar?n?n uygulad??? örtülü gayri-millî yay?n politikas? d???nda, bas?n?m?zda ve kamuoyumuzdaki yayg?n cehaletin de önemi göz ard? edilemez. Örnekler gerçekten skandal boyutlar?ndad?r. Ulusal ölçekteki iki gazetemizin internet sitelerinde bilim adam?n?n ölüm haberini duyururken Profesör Shaw’un foto?raf? yerine farkl? foto?raflar kullan?lm??t?r. Radikal gazetesi için bak?n?z; [http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=207547 ]; Zaman Gazetesi için bak?n?z; [ http://www.zaman.com/?bl=national&alt=&trh=20061216&hn=39269 ]
Bunlar?n yan?nda, ajanslardan gelen haberleri kullanan gazetelerde 1977 y?l?nda evi bombaland?ktan sonra Sahw’un çal??malar?n? Türkiye’de sürdürdugu ifadelerine yer veriliyor. Bazilari isi Stanford Shaw’un biyografisine bile göz atmay? dü?ünmüyorlar. Çünkü Profesör Shaw 1999 y?l?na kadar – kahramanca verilmi? bir kararla, tüm y?ld?rma giri?imlerine kar??n – Kaliforniya Üniversitesi’nde derslerine ve ara?t?rmalar?na devam etmi?tir.
Bu arada Amerikan bas?n?na da k?saca de?inmek istiyorum. Yapt???m naçizane ara?t?rmada Amerikan bas?n?n?n önemli gazeteleri olan Los Angeles Times, New York Times, Washington Times ve Washington Post gazetelerini inceledim. Bu gazeteler kendi vatanda?lar? olan ve eserleri dünyan?n en prestijli yay?n organlar?nda yay?mlanm?? bir tarih profesörü hakk?nda hiçbir yoruma ve anma yaz?s?na yer vermemisler ve ajanslardan gelen ölüm haberine bile de?inmemi?lerdir.
Bunun yan? s?ra Kaliforniya Üniversitesi’nden bahsetmeden gecemeyece?im. 1968-1999 y?llar? aras?nda otuz seneyi a?k?n hizmet etti?i üniversitenin Tarih Bölümü her hangi bir aç?klama yapmam??t?r. Bunda daha öncede bahsetmi? oldu?um Ermeni lobisinin Amerika’daki etkili faaliyetleri etkili olmu?tur. Ancak kendi bas?n?m?zda bu kadar yok say?lan bir insan?n yabanc? bas?nda yer almas?n? beklemekte kan?m?zca abesle i?tigal olur.
Yaz?m? bitirirken sunu belirtmeliyim ki bu yaz? Stanford Shaw’un ölümün ard?ndan Türk kamuoyundaki aymazl?k üzerine kaleme al?nm??t?r. Konu bu kapsamda s?n?rland??? için Stanford Shaw’un Türk Tarihine katk?lar?, ba?ar?lar?, eserleri uzun uzad?ya incelenmemi?tir. Türk bas?n? ve Ermeni siteleri göz önünde bulundurulmu?tur. Bu esnada gozlemlenen genel b?lg?s?zl?k ve ?lg?s?zl?k bu sat?rlar?n yazar?n? derinden yaralamis ve uzuntusunu artirmistir.