KED? S?YASET?NDEN VAZGEÇEL?M

Sabah kalkt?m ve âdetim olmad??? halde televizyonu açt?m. CNN-Türk'te meslekta?lar Hrant Dink suikast?n? gazete ba?l?klar?na bakarak tart???yorlard?. Biri, Yeni ?afak'?n dünkü 'Tetikçi de belli, tezgâhlayan da' man?etinden hareketle, "Hükümete, 'Haydi üzerine git' diyor Yeni ?afak; nas?l gidilebilecekse..." dedi.

Dedi?i do?ru, temenni yeterli de?il, nas?l yap?laca??n? da göstermemiz gerekiyor...

Bizde yanl??l?klar konusunda genellikle kedi siyaseti uygulan?r; kedi pisli?ini toprakla örter ya, o hesap... "Geçmi?in üzerine sünger çekmek" çok tavsiye edilen bir yöntemdir. Demokrat Parti büyük bir halk deste?iyle iktidara geldi?inde, "Devr-i sâb?k yaratmayaca??z" deyip hesap sormam??t?.

Oysa, özellikle devlet ad?na yap?lan yanl??l?klara son vermenin hesap sormaktan ba?ka kesin sonuç al?c? bir yöntemi yok. 50 y?la yak?n bir süre NATO ülkelerinde faaliyetini sürdürmü? bir örgütle yüzle?ildi; ço?u ülke hesap sordu ve sorumlular? dize getirdi. Geçmi?e sünger çekme yöntemini benimseyen nâdir ülkelerden biri Türkiye; bu yüzden de suikastlar ve kitle eylemleri devrini bir türlü geride b?rakam?yor.

Hrant Dink suikast?nda sadece 'tetikçi' ile yetinilirse, önümüzdeki günlerde ba?ka tats?z olaylarla da kar??la??labilir. Oysa, hükümet, seçim y?l? oldu?una bakmaks?z?n devletin ba??rsaklar?n? temizleme ameliyesini gerçekle?tirirse, 2008'e daha demokratik bir hukuk devleti olarak girebiliriz...

Televizyonlardaki de?erlendirmeleri izliyorsan?z, pek çok yorumcunun, lâfa 1990 sonras?ndaki siyasî cinayetlerde hayatlar?n? kaybeden ayd?nlar?n isimlerini anarak ba?lad???n? ve de?erlendirmesini "Muammer Aksoy, Bahriye Üçok, Çetin Emeç, U?ur Mumcu ve Ahmet Taner K??lal?'n?n kâtilleri nerede?" sorusuyla bitirdi?ini fark etmi?sinizdir.

Oysa, devlete göre, isimleri say?lan o ayd?nlar?n hepsinin kâtilleri yakaland?, yarg?land? ve mahkum edildi; cezalar?n? çekiyorlar... Ancak, i?te görüyorsunuz, yakalan?p cezaland?r?lanlar?n gerçek suçlular oldu?una kimse inanm?yor. Son olaylarda ise kâtiller ve suikastç?lar eylemlerinden hemen sonra yakalan?yorlar, fakat bu defa 'azmettirenler' karanl?kta kal?yor. Trabzon'daki rahibi öldüren, Dan??tay bask?n?n? yapan ve Hrant Dink'e suikast düzenleyen yakaland?; arkadan ipleri çekenler ortada görünmüyor...

"Ne yap?lmal??" sorusunun cevab? basit: "Nereye kadar gidiyorsa ipin ucu oraya kadar izlenmeli." Cevab? zor olan esas soru ise ?u: "Nas?l yap?lmal??"

Bence ilk yap?lacak ?ey, geçmi?in dosyalar?n? birer birer ele alacak bir özel birim olu?turmak ve yak?n tarihimizin bütün ku?kulu cinayetleri ve kitle olaylar?n?n üzerine, alt?na bak?lmam?? tek ta? b?rakmayacak bir kararl?l?k ve cesaretle gitmek... Savc?lar, yarg?çlar ve güvenlik elemanlar?n?n görev alaca?? özel birime, devletin bütün organlar? üzerinde denetim gücü tan?mak ?art...

Bunun nas?l yap?labilece?ine dair bir örnek isterseniz, ?u yak?nlarda medyaya yans?m?? eski bir dosya örne?ini verebilirim: Mara? olaylar? dosyas?...

19 Aral?k – 22 Aral?k 1978 tarihlerinde, 111 ki?inin ölümü ve yüzlerce ki?inin yaralanmas?yla sonuçlanan olaylar patlak vermi?ti Mara?'ta; Alevi-Sünni çat??mas? biçiminde yans?yan olaylar?n Türkiye'nin sosyal dokusunu tahrip amaçl? oldu?u belliydi; nitekim Alevi-Sünni gerginli?i artt? ülkede, göçler oldu. Bugünden geriye bak?ld???nda bir ba?ka amaç daha s?r?t?yor: 1980 12 Eylül'ünde yap?lacak askerî darbeye zemin haz?rlamak...

Mara? olaylar?n? ba?ka kitlesel eylemler izledi.

Mara?'?, Çorum'u bilmiyor olsan?z bile, daha sonra, 2 Temmuz 1992'de Sivas'ta Mad?mak Oteli'nde 33 ayd?n?n hayat?n? kaybetti?i olay? herhalde hat?rl?yorsunuzdur. Orada da k??k?rt?lm?? kitleler toplumda derin izler b?rakan bir eylem gerçekle?tirdiler; 'Mad?mak Oteli' denildi?inde bugünlerde bile yüzüm k?zar?r...

Bu olaylar?n 'fâili' olduklar? iddias?yla yüzlerce ki?i yarg?land?, onlarca ki?iye a??r cezalar verildi; ancak kamu vicdan? olaylar?n çözüldü?üne bir türlü kanaat getirmedi. Mara?'ta da Çorum'da da Sivas'ta da hâlâ cevab?n? bekleyen çok say?da soru havada as?l? bekliyor çünkü...

Türkiye'yi tam anlam?yla demokrat yapmak arzusunda bir siyasî kadroya dü?en, kamuoyunun vicdan? Hrant Dink cinayetiyle cay?r cay?r yan?yorken, olu?turaca?? özel bir birim mârifetiyle geçmi? defterlerin kanl? sayfalar?n? kar??t?rmakt?r.

30 y?l öncesine ait Mara? dosyas?, eski tarihli bir rapor nihayet kamuoyunun bilgisine sunuldu?u için, bu yolda iyi bir ba?lang?ç te?kil edebilir. Yak?nlarda kaybetti?imiz Bülent Ecevit'in vasiyeti de böylece yerine gelmi? olur belki.

Yar?na.