!á½p face="Verdana" size="2">24 Ekim günü ?skoçya'n?n ba?kenti Edinburg'un Belediye Meclisi salonunda Ermeni meselesi konusunda yap?lan sempozyuma kat?ld?m. May?s ay?nda Ermeniler ayn? yerde kendi toplant?lar?n? yapm??lar. Bu toplant?dan etkilenen meclis tam Ermeni soyk?r?m?n? tan?ma karar?n? alacakken, Türkler 'Bizi de dinleyin' diye ba?vurmu?lar. Meclisler geçmi?te bu tür talepleri geri çevirirdi. Ama bu kez kabul etmi?.
Toplant? öncesinde bir grup Türk'le birlikte Meclis Ba?kan? Donald Anderson'u ziyaret ettik. Kendisi Türkiye'yi iyi tan?yor. Tatilini ailesiyle birlikte sürekli Turgutreis'te geçiriyormu?. Ancak konu?madan, soyk?r?m? tan?ma konusunda karar alacaklar? yönünde Ermenilere söz verdikleri izlenimi ald?k.
Daha sonra toplant?ya geçildi. Ben genelde yapt???m gibi daha ziyade konunun hukuki yönleri üzerinde durdum. Koç Üniversitesi'nden Prof. Norman Stone, belki de ?skoç olmas?n?n verdi?i cesaretle, meclisin inceliklerini bilmedi?i bir konuda karar almaya kalk??makla hata yapmakta oldu?unu a??r bir dille ele?tirdi.
As?l sürpriz soru-cevap bölümüne geçildi?inde oldu. Ço?u Londra'dan uzun bir kara yolculu?u yaparak gelen kalabal?k grup, soru sormaktan çok, iyi bir ?ngilizceyle Ermeni iddialar?n? yalanlamaya ba?lad?. Konuyu çok iyi çal??t?klar? anla??l?yordu. Sadece Ermeni iddialar?n?n temelsizli?inden söz etmekle kalmad?lar.
Edinburg Belediye Meclisi'ni de üstüne vazife olmayan i?lerle u?ra?t???ndan dolay? ?iddetle ele?tirdiler. ?çlerinden birisi, ?ngiltere'deki Müslüman toplumun kendilerini yak?ndan izledi?ini biraz da tehditkâr bir tarzda söylemeyi ihmal etmedi.
Fakat as?l sürprizi üniversitedeyken Osmanl? edebiyat? okumu? olan bir ?skoç vatanda?? yapt?. O da kendisinden öncekiler gibi, meclisi ele?tirdikten sonra as?l konuya geldi. Dinleyicilerin k?yafetinden ?ngiliz toplumuna tam anlam?yla entegre olduklar?n?n göründü?ünü; ancak Ermeni soyk?r?m? söz konusu oldu?unda bu entegrasyonun bir i?e yaramad???n?; çünkü nihai analizde meclis üyelerinin Ermenileri H?ristiyan olduklar? için destekleyeceklerini; zira Müslümanlara derin ?rkç? nefret duyduklar?n? heyecanl? bir biçimde dile getirdi.
Anderson toplant?n?n sonunda söylenenlere cevap niteli?inde birkaç söz etti. Ama her halinden Ermenilere verdikleri sözü gözden geçirebilecekleri izlenimi verdi.
Ba?lang?çtaki kararl?l??? kaybolmu?tu. Y?llard?r Türk toplumuyla benzer toplant?lara kat?l?yorum.
Bu y?l?n ba??nda Köln'de kat?ld???m toplant? gibi, bu toplant?n?n da çok farkl? oldu?unu gördüm.
Avrupa'daki Türk toplumu sanki bu y?l birdenbire de?i?ti. Kendilerine güvenleri gelmi?. Hem de Ermenilerin davalar?n? kazanma istikametinde bu kadar zemin kazand?klar? bir s?rada.
Kendi içlerinde örgütlenmeyi ö?renmi?ler. Özellikle 12 Eylül sonras?nda birçok parçaya bölünmü? olan yurtd???ndaki Türk toplumu, en az?ndan Ermeni meselesinde mücadele için bir araya gelebiliyor. Bu, ola?anüstü bir geli?me. Zira d?? temsilciliklerimizin tüm gayretine ra?men toplumun çe?itli unsurlar?n? yan yana getirmek mümkün olmuyordu. Laik Atatürkçüler, dindarlar, dindarlar içinde çe?itli cemaat ve tarikatlar, solcular, okumu?lar, okumam??lar, çe?itli hem?erilikler vb. adeta birbirlerine dü?manm?? gibiydiler. AB'nin Türkiye'yi itip kakmas?yla ba?layan bir araya gelme e?ilimi, Ermeni meselesi dolay?s?yla iyice h?zlanm??.
Bir i?günü 100'den fazla Türk'ün i?ini gücünü b?rak?p kilometrelerce seyahat etmesi, yanlar?nda 100'lerce belge ta??mas?, iyi çal??t?klar? bir konuyu iyi bir dille ve medeni cesaretle anlatmas?, ev sahibi ülkenin yüksek ilgililerini korkmadan s?k??t?rmas?, konunun gerçek sahibinin art?k kimler oldu?unu gösteriyor. Bu çok sevindirici bir geli?me.
AB'nin K?br?s, Kürt ve Ermeni meselelerinde Türkiye kar??t? tavr?n?n ham ve ?iddete dönük bir milliyetçilik yerine, uygar bir kimlik mücadelesine yol açm?? olmas?, Türkiye'de baz?lar?n? mutlaka rahats?z edecektir. Ama tek rahats?z edici olay bu olmayacak. Gerisi geliyor.