ellspacing="0" ceŽÿ¦D?NK'? RESM? SÖYLEM ÖLDÜRDÜa

Türkiye'nin üzerinde bir lanet mi var? Ülke ne zaman kal?c? bir kalk?nma yakalasa, hemen aya??na bir çelme tak?l?veriyor. Bu sefer de Türkiye'nin önde gelen Ermenilerinden, bar?? yanl?s? gazete editörü Hrant Dink öldürüldü.

}" gazete editörü Hrant Dink öldürüldü. Türkiye bu meydan okumaya kar?? koymaya çal???yor. Hükümet liderlerinden ?slamc? liderlere ve orduya var?ncaya dek herkes cinayeti k?namakta yar???yor. Olaydan sadece birkaç saat sonra binlerce Türk sokaklara dökülerek ?unu hayk?rd?: "Hepimiz Ermeniyiz, hepimiz Hrant Dink'iz."

Türkiye'nin AB üyeli?i için gereken itibar? kaybetmesi söz konusu. Evet teti?i çekti?ini itiraf eden adam yakaland?, nereden baksan?z milliyetçi oldu?u kesin, ama cinayetin arkas?ndaki ki?iler ve zihniyet hakk?nda hiçbir karanl?k nokta kalmamas? gerekir. Hrant Dink sadece polis taraf?ndan korunmas?z b?rak?lmakla kalmad?. Dink kadar yumu?ak ba?l? bir adam?n bir numaral? halk dü?man?na dönü?mesine yol açan linç atmosferini haz?rlayan ?ey kötü yasalar, kötü niyetli davalar ve gitgide büyüyen milliyetçi histeri oldu.

Bat? da sorumluluk almal?

K?sacas? Dink'i öldüren, Türkiye Cumhuriyeti'nin Ermeni meselesiyle ba? etmekte gösterdi?i beceriksizlikti. Türkiye, öncülü Osmanl? ?mparatorlu?u döneminde, 1915 y?l?ndaki bir soyk?r?mda 1.5 milyon Ermeni erkek, kad?n ve çocu?u öldürmekle itham ediliyor. Ülke resmi söyleminde inkâr döngüsüne s?k???p kalm?? durumda. Ar?ivleri açma ve 'tarihi tarihçilere b?rakma' çabalar?, k?smen Ermeni diasporas?n?n uzla?maz inatç?l???, ama k?smen de Türkiye'nin ifade özgürlü?ünü k?s?tlayan ve hâlâ Ceza Kanunu 301. madde gibi ?ekillerde mevcut olan 'Türklü?ü küçük dü?ürme'yi cezaland?ran, nereye çekseniz giden yasalar? yüzünden netice vermiyor. Ülkenin e?itim müfredat?ndaki büyük karadelikleri tart??mak tabu. D??i?leri Bakan? Abdullah Gül gibi ?l?ml? bir siyasetçi bile, Türklerin özür dilemesinin söz konusu bile olmad???n? öfkeyle söylüyor.

Çünkü Türkler de kendilerini kurban gibi hissediyor ve hakl?lar da. H?ristiyan güçler, Osmanl? ?mparatorlu?u'nun s?n?rlar?n? küçülttükleri 1923'e kadarki dönemde ya?anan etnik temizlikler nedeniyle hiçbir zaman özür dilemedi. Amerikal? tarihçi Justin McCarthy o dönemde tahminen 5 milyon Müslüman'?n öldürüldü?ünü söylüyor. 1915'te 1. Dünya Sava?? en kanl? dönemine girmi?ti. Türkiye bir kez daha do?uda Rusya, bat?da da Britanya ve Fransa'n?n sald?r?s?na u?ram??t?.

Ermeni liderli?i alenen Türkiye'nin dü?manlar?yla birlik olarak, Osmanl? kar??t? milisler olu?turdu ve Osmanl? topraklar?nda bir devlet kurmaya çal??t?.

Türkiye özür diledi?i takdirde topraklar? veya ele geçirilen Ermeni varl?klar?na dair taleplerin tetiklenece?inden de korkuyor. Türkler, genellikle bu dava hakk?nda bir bilgisi olmayan ve soyk?r?m deklarasyonlar? için lobi yapan Ermeni diasporas?na tümüyle boyun e?en yabanc? parlamentolar?n samimiyetine de inanam?yor. Dahas? böyle bir yasan?n nisanda ABD Kongresi'nden de geçmesine kesin gözüyle bak?l?yor. Siyaset genellikle tarihe galip geliyor. Gerçekten de, Türkiye'yi AB'nin d???nda tutma istekleri a??r basmam?? olsa, Frans?z Parlamentosu Ermeni soyk?r?m?n?n inkâr?n? suç sayan bir yasay? onaylar m?yd??

Ermenilerin abart?l? Türk kötücüllü?ü görü?lerinden baz?lar?n? Hrant Dink bile ele?tirmi?ti. Bir keresinde diaspora Ermenilerinin enerjilerini ba??ms?z Ermenistan'? desteklemeye harcamas?n?, 'Türklere duyduklar? nefretin kanlar?n? zehirlemesine izin vermemeleri gerekti?ini' yazm??t?.

Ama i?te Türkiye'nin bir tav?r sorunu da var. Aptalca bir ?ekilde bu makalesinde Türklere 'zehir' dedi diye Dink'e 301. maddeden dava aç?ld?. 301. maddeyle suçlanan Türk gazeteci ve yazarlar aras?ndan nas?l oldu da sadece Dink hapse mahkûm edildi? Dink'in dedi?ine göre üç y?l önce kendisine "Bu ?ekilde devam edersen ba??na bir i? gelecek" diyen yetkililerin ba??ndaki ?stanbul vali yard?mc?s?, ?imdi kalk?p büyük bir gururla, katili hemen yakalad? diye polise ödül verilmesini önerebiliyor. Valilik, herhangi bir tehditte bulundu?u iddias?n? reddediyor.

Ülkedeki yorumcular, cinayeti bir 'tahrik' diye niteleyerek veya 'd?? güçleri' suçlayarak incelikle sorumluluktan kaç?yor. Birçok yorumcu, Ermenilerin Türkiye'nin korumas?na 'emanet' oldu?u gerekçesiyle üzüntüsünü belirtti. Ermenilerin misafir de?il de, 'ülkenin Türkler kadar sahibi oldu?unu' hat?rlatmaksa, Ba?bakan Recep Tayyip Erdo?an'?n dan??manlar?ndan Ömer Çelik'e dü?tü.

Ne yaz?k ki seçim engeli var

Ne Türkler ne Ermeniler bu ?ekilde devam etmeli. Dink'in Türk pasaportu almak gibi basit bir iste?ine olumlu cevap vermi? ilk hükümet olan Erdo?an hükümeti büyük bir jest yapmay? deneyerek, 1990'dan beri kapal? duran Ermenistan s?n?r?n? açabilir. Türkiye'nin Ermeni ?rk?n? yok etmek gibi merkezi bir çaba harcamad???na dair iddias?n? savunaca?? uluslararas? bir konferans düzenleyebilir. Ne de olsa Türkiye 300 bin ki?inin öldü?ünü resmen kabul ediyor. Geçti?imiz y?llarda Ermenilerin ortadan kaybolmas?n?n Türk toplumunda yaratt??? bo?lu?a i?aret eden cesur roman, film, sergi ve akademik konferanslar? gördük. Hepsinden iyisi, Erdo?an, Dink gibi tüm entelektüelleri hedef haline getiren 301. maddeyi yürürlükten kald?rabilir. Türkiye resmi çizgiden sapan herkesi yaka paça mahkemeye götürürse neyin tart??mas? yap?labilir?

Muhtemelen bunlar?n hiçbiri olmayacak. Türkiye'nin bu sene önünde cumhurba?kanl??? ve milletvekili seçimleri var ve Erdo?an'?n merkez ?slamc? partisi AKP'nin en büyük rakibi a??r? milliyetçiler. Türkiye'de bir rejimin kendini reform yapabilecek kadar güvende hissetmesi için deste?ini arkas?na almas? gereken Avrupa'ysa, ?u s?ralar hiç Türkiye'ye siyasi güvence verecek havada de?il.

Dolay?s?yla Türkiye'yle Avrupa aras?ndaki uçurum yine aç?lacak. Sersemce zihniyet ve içe kapal? milliyetçilik Türkiye'nin ba??n? yakmaya devam edecek, sadece Ermeni sorununa yakla??m?nda da de?il. Dink cinayeti ülkedeki olumsuz ak?mlar?n nedeni de?il, semptomlar?ndan biriydi. Türkiye'nin ba??nda dola?an lanetin böylesine trajik bir kolayl?kla, döne döne vurabilmesi de, bu yüzden i?te. (Lübnan'da ?ngilizce yay?mlanan gazete, 23 Ocak 2007)