ellspacing="0" ce�ÿ:NAMUSº

Hrant'la birlikte kat?ld???m?z yurtd???ndaki diaspora toplant?lar?n?n vazgeçilmez alt temalar?ndan biri de Türkiye Ermenileri idi. Muhataplar?m?z bu cemaatin 'ya?anan onca olaydan sonra' nas?l hâlâ Türkiye'de ve Türklerle birlikte ya?amaya devam etti?ini sorgularlar ve sanki ne desek ikna olmayacakm??ças?na davran?rlard?.

�ti?ini sorgularlar ve sanki ne desek ikna olmayacakm??ças?na davran?rlard?.
Bu tutumun ard?nda muhakkak ki yüzle?meye korktuklar? özlem, yani vatan hasreti yatmaktayd?. Çünkü Ermeniler çok uzun bir dönem kendi devletleri olmadan ya?aman?n sonucu olarak, varl?klar?n? ve kimliklerini tamamen kültüre ve bu kültürü besleyen topra?a dayam??lard?. Topra?? çekip ald???n?zda kültürün de ayaklar? havada kal?yordu; çünkü toprak gidince geride ne su kal?yordu, ne a?aç, ne rüzgar ve tabii ki ne de insan... Biz bunu mümkün oldu?unca dikkatli bir dille sunmaya özen gösterirdik, Anadolu insan?n?n Anadolu d???na ç?kt???nda art?k ayn? insan olmad???n? söylemenin yaralay?c? oldu?unun fark?ndayd?k. Onlar?n çal?nan hayatlar?n? gözlerine sokman?n ne yarar? olabilirdi?

Di?er taraftan biz bu tart??madan kaç?nsak bile bir süre sonra, özellikle toplant? aralar?nda kar??m?zdaki grubun ad?m ad?m Anadolu'yu an?msamaya yönelik utangaç sorular?yla kar??la??rd?k. Dedelerinin, babalar?n?n hangi köyden geldi?ini söyleyerek ba?layan sohbetlerini bugünkü Türkiye'yi tan?maya yönelik sorular izlerdi. Anadolu sanki herkesin gizliden gizliye tutkuyla ba?land???, ama üzerinde aç?kça konu?man?n ve hele bu tutkuyu itiraf etmenin yasak oldu?u bir gizli a?k gibiydi. Konu hemen köyün havas?na, suyuna, a?ac?na, çiçe?ine, suyuna do?ru gider ve bir anda günlük hayata, nesilden nesile aktar?lan kom?uluk ili?kilerine, hatta geçmi?e gömülmü? gizli a?klara gelirdi. Ama anlat?n?n içine insan?n girmesi daima bir rahats?zl??? da ima ederdi. Türklerle iyi ili?kileri anlat?rken hem yüzleri ayd?nlan?r, hem de bunun tekrarlanamayacak nostaljik bir durum oldu?unu vurgulama gere?i duyarlard?. Çünkü onlara kal?rsa tüm ya?ananlar?n k?ssadan hissesi, geçmi?e geri dönülemeyece?i, Türklerle yeniden insani bir yak?nla?ma ya?aman?n neredeyse imkans?z oldu?uydu.

Biz ise onlar?n aksine Türkiye'de ya?ama iste?imizin bu topraklar?n havas? suyuyla de?il, tamamen insan?yla ilgili oldu?unu, en yak?n dostlar?m?z?n, can yolda?lar?m?z?n Türk oldu?unu söylerdik... ?nand?rmak çok zordu... Ku?kulu gözlerle bakar, kendimizi avutmak için böyle konu?tu?umuzu ima ederlerdi. Tart??may? fazla sürdürmezdik. Türkiye'de o 'eski Türklerin' hâlâ ya?amakta oldu?unu bilmeyen bu ac?l? insanlarla nereye kadar tart??abilirsiniz? Oysa bu toplumda "gene yapar?m" diyen katillerin ve hastal?kl? bir kimlik siyasetini besleyen ideolojik ?arlatanlar?n yan?nda, geçen sal? oldu?u gibi sokaklara dökülerek yüreklerini tüm dünyaya açmakta tereddüt etmeyen has insanlar da ya??yor. Bu topraklar namusun ta yürekte hissedildi?i, sahiplenildi?i ve payla??ld??? topraklar... O namus, ki?inin kendi vicdan?na kar?? samimi olmas?n?, kendisini ötekinin içinden alg?lamas?n? ve kendisiyle olan yüzle?mesini ona benzemeyenle payla?mas?n? ima ediyor.

Geçen sal? Hrant'?n ayr?l?k töreninde Türkiye, ruhunun derinli?indeki bu kadim özelli?i yeniden hat?rlad? ve bunu topluca ortaya koyman?n co?kusunu ya?ad?. Bir cenaze töreninin içsel bir güce dönü?mesi, birlikteli?in ve dayan??man?n enerjisi haline gelmesi çok s?k rastlanan bir olay de?il. Ama biz o gün bunu ya?ad?k... ?çimde bütün o insanlara kar?? büyük bir ?ükran hissi var. Ke?ke biz bu sahiplenmeyi çok daha önceden görebilsek ve bu sayede Hrant'? ya?atabilseydik... Türkiye'nin ve Türklerin 'ötekile?tirme' siyasetinin batakl???ndan silkinme çabas?n?, namusun pespaye bir hamasetten kurtularak gerçek insani anlam?n? yeniden kazand??? o an? birlikte tespit edebilseydik. Olmad?...