ellspacing="0" ceŽÿ^+BAKÜ-CEYHAN BORU HATTI KADINLARA ZARARLI MIÅ

?ki sivil toplum örgütünün, Rusya’n?n Sahalin 2 petrol boru hatt?yla Bakü-Tiflis-Ceyhan hatt?nda yapt??? ara?t?rmaya göre her iki proje de kad?nlar?n felaketi oldu. Bu iki hatt?n geçti?i bölgelerde yoksulluk, fuhu? ve cinsel yolla bula?an hastal?klarda art?? meydana geldi. Nas?l m?? ??te iddialar.

Öklarda art?? meydana geldi. Nas?l m?? ??te iddialar.

Çokuluslu petrol ?irketlerinin yetkilileri, Rusya ve Kafkasya’da boru hatt? geçecek bölgeleri ilk kez ziyaret ettiklerinde baz? vaatlerde bulunmu?lard?. Yeni i? alanlar?, okul ve hastaneler aç?lacak, küçük i?letmelere yat?r?m yap?lacakt?.

Ancak öyle olmad?. Boru hatt? rotas?nda yeni i? imkanlar?, okul ve hastanelerin yerine bol miktarda yabanc? i?çi, seks tacirleri, AIDS dahil cinsel yolla bula?an hastal?klar ve çevre kirlili?i ç?kt? kar??lar?na. Projenin getirdi?i bu olumsuz geli?meden en çok etkilenenler ise kad?nlard?. Rus, Azeri ve Gürcü kad?nlar?.

Bu iddiay? iki sivil toplum örgütü at?yor ortaya. Washington merkezli Gender Action ve merkezi Prag’da bulunan Central and Eastern European Bankwatch Network. Geçen nisan ay?nda, Rusya’n?n Sahalin Adas?’ndaki Sahalin 2 boru hatt?yla Bakü-Tiflis-Ceyhan boru hatt?n?n geçti?i baz? bölgelerde çal??malar yapan iki örgüte göre projeler yerel halka hiçbir fayda sa?lamad?. Kad?nlara i? imkan? yaratmak bir yana, erkek nüfus bile tam kapasite istihdam edilmedi. Türkiye, Özbekistan ve Filipinler’den gelen i?çiler aslan pay?n? kapt?. Yabanc? i?çi ak?n? en fazla otel ve lokantalar?n i?ine yarad?, ancak projeler tamamland???nda mü?terisiz kalacaklar? ?imdiden belli.

Bakü-Tiflis hatt?n? kalk?nd?r?p demokratikle?meye de ivme kazand?raca?? söylenen projenin ?u anda yaratt??? iklim son derece anti-demokratik. ?ki kurulu?un raporuna göre kad?nlar?n bulabildi?i en iyi i? temizlikçilik ve a?ç?l?k ki, özellikle Gürcistan’da bu "mevkileri" kapabilmek için rü?vet vermek gerekiyor. Azerbaycan’da da hiçbir sosyal güvence olmadan kad?nlar günde 12-14 saat çal??t?r?l?yor.

??te bu durum da fuh?u en cazip sektör haline getiriyor. Gerçi 3,2 milyar dolarl?k Bakü-Tiflis-Ceyhan boru hatt? projesi ba?lamadan önce de seks ticareti vard?. Ancak örgüt temsilcilerinin ifadesine göre son dört y?l içinde çareyi bedenlerini satmakta bulan kad?nlar?n say?s? artt?. Gürcistan’dan Türkiye rotas?nda gidip gelen kamyonlar kad?nlar?n i? mekanlar?. Ayr?ca uluslararas? ba?lant?y? sa?layan ana yollar?n uza??ndaki noktalarda da art?k seks i?çileri mevcut.

2006’n?n may?s ay?nda ilk petrolün pompaland??? Bakü-Tiflis-Ceyhan hatt? tam kapasiteye ula?t??? zaman Avrupa piyasas?na ula?mak üzere Hazar Denizi’nden Akdeniz’e günde 1 milyon varil petrol ta??yacak.

??te ?imdi raporu haz?rlayan iki kurulu?, projenin bundan sonra yürüyecek bölümünde finansman sa?layan Avrupa Kalk?nma ve ?mar Bankas? ile Dünya Bankas?’n?n yan kurulu?u olan IFC’nin, kad?n?n haklar?n? koruyacak önlemler almas?n? istiyorlar.