TÜRK?YE D?YALOG ?ANSINI KAÇIRDI

Dink cinayetinin ve Türklerin verdi?i tepkinin, Türk liderleri Ermenistan'la ç?kmaz? devam ettiren politikalar?nda de?i?ikli?e götürece?ini ummu?tuk. Fakat Türkiye s?rf Ermeniler soyk?r?mdan söz ediyor diye s?n?r? kapal? tutmay? ve diyalog önerilerini reddetmeyi sürdürüyor.

Ankara çok nadir ya?anan bir an? kaç?rd?. Tan?nm?? Ermeni as?ll? gazeteci Hrant Dink'in öldürülmesinin üzerinden üç hafta geçmesine ra?men, Türk yetkililer ne Hrant'?n ya?am?n?n mesaj?n?, ne de ölümünün önemini anlam?? görünüyor.

Dink'in iddialara göre fanatik bir Türk milliyetçisi taraf?ndan afallat?c? biçimde öldürülmesini izleyen günlerde, Ermenistan'da bizler ve tüm dünyadan di?erleri, halk?n üzüntüsünün Türkiye'nin inkâr ve ret duvar?nda bir çatlak olu?turaca??na, cinayeti mümkün k?lan ko?ullar? yok etmek için çaba harcanaca??na inanmak istemi?tik. Hepimiz bu cinayetin ciddiyetinin ve verilen tepkinin kapsam?n?n, Türkiye'nin liderlerini an? yakalamaya ve bugünkü ç?kmaz? devam ettiren politikalar?nda radikal bir de?i?iklik yapmaya zorlamas?n? ummu?tuk.

Tek ki?ilik bir diyalogdu
 
Gelgelelim ilk ba?lardaki uzla?ma imalar?ndan sonra, Ankara'dan verilen mesajlar daha ?imdiden de?i?ti. Türk medyas?na bak?l?rsa Ba?bakan Recep Tayyip Erdo?an geçen hafta hâlâ soyk?r?mdan bahsetmekte ?srar ettikleri için Ermenilerle bir yak?nla?ma olamayaca??n? söyledi. Ba?bakan hakl?. Ermeniler gerçekten de soyk?r?mdan bahsetmeyi sürdürüyor. Bu, unutulmamas? gereken, unutulamayacak, tarihi de?i?tirmi? bir olay. Ancak bir yak?nla?ma gerekti?ini de savunuyoruz. Ve bunlardan biri di?erine önko?ul de?il.

Dink birçok ?eyi savunuyordu. En ba?ta, insanlar?n dü?ünme, konu?ma, ara?t?rma ve tart??ma özgürlü?üne sahip olduklar?na inan?yordu. Dink, e?er yetkililer insanlar?n dü?ünmelerine ve yüksek sesle mant?k yürütmelerine, sorular? payla??p cevap aramalar?na izin verse, tüm ta?lar?n yerine oturaca??n? biliyordu. Böylece eninde sonunda, kamuya aç?k ve özel tart??malarla, Türkler kendiliklerinden soyk?r?m? tan?maya karar verecekti.

Dink ayn? zamanda, insanlar, uluslar, bilhassa kendi iki halk? Ermeniler ve Türkler aras?nda diyalog kurulmas? gerekti?ine de inan?yordu. Kendisi bile tek ki?ilik bir diyalogdu, tart??man?n her iki taraf?n? da ilerletiyor, bir taraf?n ihtiyaç ve korkular?n? öbürüne duyuruyordu.

Ne yaz?k ki Türkiye'nin Ermenistan-Türkiye s?n?r?n? kapal? tutma politikas?, husumetin güçlenmesiyle sonuçland?. Dink, bu iki kom?u aras?nda uzla?ma sa?lanabilmesi için insan ve fikirlerin serbest dola?abilmesi gerekti?ini anlam?? birçok Ermeni ve Türk ayd?n?ndan biriydi. Ancak Türkiye Avrupa'n?n son kapal? s?n?r?n?n kapal? kalmas?nda ?srar ederek, bunu Ermenistan'a bask? uygulamakta, Ermenileri haklar?n? savunduklar? ve geçmi?lerini inkâr etmedikleri için cezaland?rmakta kullan?yor.

Öte yandan Ermenistan'sa, ili?kileri normale döndürmek için hiçbir ko?ul öne sürmüyor.
Bu s?k? s?k?ya kapal? s?n?r, Türkiye'nin kendi tarihini ve an?lar?n? ara?t?rmas?n? engelleyen ve Dink gibi gerçe?i arayanlar? suçlu haline sokan bir yasayla birle?erek, Türklerin geçmi?lerini bilemeyece?i ve geleceklerini kuramayacaklar? bir dünya yaratt?. Türkler ne eski an?lar?n? ara?t?rabiliyor, ne yerlerine yenilerini koyabiliyor.

Üç hafta önce kederimize umut da kar??m??t?. Bugünse Türk yetkililer, Ankara'n?n resmi soyk?r?m çizgisini kitaplar?ndaki karakterler üzerinden sorgulayan yazarlar? bile mahkemeye ç?karmakta kullan?lan me?hur 301 no'lu 'Türklü?e hakaret' yasas?n? savunmaya devam ediyor. Kapal? s?n?r?n vermeye devam etti?i zararlardan bahsedense yok.

Türkiye an? yakalayam?yorsa, ba?kalar? yakalad???nda da ?a??rmas?n. Nitekim geçen hafta ABD Kongresi'ne Ermeni soyk?r?m?yla ilgili bir yasa teklifi sunuldu. Türkler böyle bir yasan?n gerekmedi?ini söyleyecektir. Soyk?r?m? tart??mak için bir Ermeni-Türk ortak tarih komisyonu kurma ça?r?s?nda bulunduklar?n?, üçüncü ?ah?slara ihtiyaç olmad???n? söyleyeceklerdir. Ancak Ermeni soyk?r?m?n?n tan?nmas? Türkiye'de art?k tarihi de?il, siyasi bir mesele.

Dink de zaten, neden 'Bir yandan Ermenistan ve Ermenilerle diyalog ça?r?s? yaparken, di?er yandan da diyalog için çabalayan kendi vatanda?lar?n? suçlu bulduklar?n? veya etkisiz hale getirmek istediklerini' anlayamam??t?.

Cesur Türkleri de sessizli?e itti

Dink cesurdu ama saf de?ildi. Yine de böylesi bir 'etkisizle?tirme'yi o bile bekleyemezdi. Ölümünün vah?ili?i, birçok siyasi amaca hizmet ediyor. Öncelikle Türkiye'nin Avrupa gözündeki cazibesini azalt?yor ki, Türkiye'de baz?lar?n?n istedi?i de tam olarak bu. ?kincisi, Türkiye'deki Ermeniler ve di?er az?nl?klar?n gözü korkutularak, kendi medeni ve insani haklar?n? talep etmeleri önlenmeye çal???l?yor olabilir. Üçüncüsü, bu çetrefilli, hassas konular? dürüstçe ara?t?rmaya ba?lam?? o cesur Türkler korkutularak sessizli?e itiliyor.

Bense daha asil siyasi ideallere hizmet edilece?ini dü?ünüyorum. Dink, halklar aras?ndaki anla?ma ve uyum vizyonunu payla?an Ermeniler, kom?ular? ve geçmi?iyle bar?? içinde ya?ama hayalini payla?an Türkler için, esin kayna?? olmay? sürdürecek. (Ermenistan D??i?leri Bakan?, 7 ?ubat 2007)