="justify">Türk medyas?n?n Ermeni kökenli say?l? kalemlerinden Alin Ta?ç?yan da Ermeni olmas?ndan ötürü az da olsa s?k?nt? çekmi?. Hrant Dink cinayetinin ard?ndan sergilenen halklar?n dayan??mas? Ta?c?yan'? çok etkilese de, genç gazeteci a??r? milliyetçili?in hortlamas?ndan endi?eli.

Á( Alin Ta?ç?yan, ?imdiye dek benimle kimbilir kaç kez konu?ma yapt?. Bugün ise s?ra bende. Ermeni sorunu ve Ermeni kökenli vatanda?lar?m?zla ili?kilerimiz, tarihin ?u dönüm noktas?nda öylesine önem kazand? ki, ben de bu konuda ilginç dü?ünceleri olan Alin'le konu?mak istedim. O bas?ndaki en ayd?n kalemlerden biri ve olaylara son derece nesnel yakla?ma özelli?i var.

- Alin, zaman zaman d??arda ya?ayan akrabalar?n? ziyaret eder. Onun Fransa'dan ABD'ye dünyaya yay?lm?? bir büyük ailesi vard?r. Nas?l insanlard?r, diaspora ile ili?kileri nas?ld?r?
- Benim ailemin diaspora'yla pek ili?kisi yok. Anneannemin babas? 1915 y?l?nda söylentilerden ürkmü?, ikinci e?iyle birlikte ?stanbul'dan Marsilya'ya göç etmi?. E?i hiç Ermenice bilmedi?i için ailedeki herkes, çocuklar torunlar dahil çok temiz Türkçe konu?uyorlar. Ayn? ?ekilde, anneannemin k?z karde?i büyük teyzem de çok iyi Türkçe bilen Kütahya kökenli bir Ermeniyle orada evlenmi?. Hepsi Türkçe konu?urlar. Erkek karde?leri de Ege'den, aile evlerinde kasketle oturan tipik Türk köylüsüymü?. Hemen hepsi, genç ku?aklar dahil zaman zaman Türkiye'e gelmi?ler, ili?kiyi koparmam??lard?r. Gelmeyenler de tipik Anadolu kültürünü sürdürürler: tavla oynar, bardak yerine o yöre dilinde "billur" derler.

- Ba?ka kimler hangi ülkelere gitti?
- Baba taraf?m daha sonra Fransa'ya gitmi?. Day?m ise Amerika'y? tercih etmi?. Ama hepsinde ?unu görüyorum: hep ?stanbul özlemi ta??rlar, yabanc? dil yerine Türkçe konu?urlar. Hep Türkiye'nin laf? edilir, dolmalar yenir, karn?yar?k yap?l?r, Türk kahvesi içilir. Öyle ki, ailenin Frans?z damatlar? bile Türk kahvesi içtikten sonra fincanlar?n? kapat?p fal bakt?r?rlar!.. Hepsi, Frans?z veya Amerikal?, kendilerine özel bir aura yaratm??. Ki o da bence Anadolulu olmak...

- Ermenilerin Türk mutfa??n? çok iyi bildi?i söylenir. Ama tipik Ermeni yemekleri de var, de?il mi?
- Evet, ama hepsi Osmanl?'n?n saray mutfa??nda kayna?m??. Onlar hepsini Türk yeme?i diye an?yor. Ve Türkçe isimlerini kullan?yor.

- Alin, gençken bir sürü Ermeni arkada??m oldu. Hemen hepsinin az da olsa bir ?ivesi vard?. Sense Türkçe'yi hiç aksans?z konu?uyorsun. Bu neye ba?l??
- ?stanbul'da birlikte büyüdü?üm aile büyükleri aras?nda, çok az ?ivesi olan birini bile hat?rlam?yorum. Büyük babam?n hafif bir vurgu fark? vard?, ama anne taraf?m gerçek ?stanbullular olduklar? için, Türkçe'yi eski ?stanbullular gibi konu?urdu. Benim durumum farkl?. Ben hiç Ermeni okuluna gitmedim, Ermeni arkada?larla büyümedim. O ?iveden hiç etkilenmedim yani. ?stanbullular'da, e?er çok da kapal? bir çevrede ya?am?yorlarsa, ?ive olu?muyor. Annemle aram?zda Türkçe konu?uruz, Ermenice de?il.

- Nas?l bir dil Ermenice?
- Hint-Avrupa denen dil ailesinden, daha çok Farsça'ya yak?n denebilecek, ama yaln?z ba??na duran bir dil a?ac? var Ermenice'nin. Do?u ve bat? Ermeniceleri de farkl?, lehçe kar??tl?klar? içeriyor. Fiil çekimleri filan de?i?iyor. En eski dillerden ve en eski alfabelerden biri ayn? zamanda. Ermeniler kendilerine Ermeni demez, "Hay," der. Ermeni ad? onlara Perslerin verdi?i add?r.

- Aileden Türkleri sevmeyen, eski an?larla beslenmi? kimse yok mu?
- Ermenistan kökenli bir yengem var: amcam?n e?i. Marsilya'da ya??yorlar, Türkiye'yi de hiç görmedi. Onun kafas?nda, hani o korkulacak Türk imgesi var biraz. Belki benim tan??t???m ilk Türk-sevmez Ermeni oydu. Ama aile politik aile de?il, yani bir kin ve intikam edebiyat?yla ya?amam??lar. Diyeceksiniz ki, bunun nedeni ba?lar?na hiçbir ?ey gelmemi? olmas?. Ailenin kökeninde böyle hikâyeler olmay?nca, insanlar daha özgür büyüyorlar. Ama sürekli "Bize neler yapt?lar?" diye konu?an ya?l?lar olursa, olay de?i?iyor. Ancak biz diyaspora deyince, kalabal?k bir toplulu?un içinde siyaset aç?s?ndan aktif olan bir küçük guruptan söz ediyoruz. Ermeni diasporas? bilmem kaç milyon Türk dü?man?ndan olu?muyor, ço?u öyle de?il. Çok genelle?tirmemek laz?m.

- Sen Ermeni kökenli bir Türk vatanda?? olarak, herhangi bir ?ekilde s?k?nt? çektin mi bu ülkede?
- Sözünü bile etmeyece?im çok küçük birkaç olay oldu. Cahil diyebilece?im birkaç insandan birkaç ima, bir iki kere hakaret gibi ?eyler. Ama son dönemde bas?nda yer almam nedeniyle kimi tuhaf, absürd tehditler de ald?m. Kimi zaman birilerinin sadece bir soyad? bulup da size hakaret etmesi, tehdit sallamas? çok çirkin.

- Peki, bu son olaylar seni nas?l etkiledi?
- Çok üzüldüm. Ki?isel olarak Hrant'? çok tan?m?yordum. Ama çok sayg? duyuyordum. Gazeteci olarak tavr? çok önemliydi. Samimiydi, içid??? birdi, cesurdu. Benim gibi Ermenice okuyup yazamayan herkesin eri?ebilece?i bir gazete ç?kard?. Agos, kültürel bir giri?im olarak çok önemliydi. Bu konularda duygular?n?, dü?üncelerini çok düzgün ve do?ru ifade edebilen, ciddi biçimde örnek ald???m?z ki?ilikti. Alin sonra bana suikast sonras? olanlardan söz ediyor: - O cuma ak?am? Agos'un önüne gitti?imde, ?ok ya?ad?m. O kalabal??? hiç beklemiyordum. Hiç örgütlenmeden, be?-on bin ki?inin kalk?p gelmesi inan?lmazd?. Elmada?'dan Osmanbey'e tüm cadde insan doluydu. "Hepimiz Hrant'?z", "Hepimiz Ermeni'yiz" sloganlar? kendili?inden ortaya ç?kt?. Oysa Ermeni sözcü?ü hep belli bir hakaret içerirdi. Hat?rlar?m, Özal döneminde biri banliyö trenine Ermeni Özal yazm??, yaz? günlerce kalm??t?. Ünlü bas?n foto?rafç?s? Garbis Özatay anlat?rd?: Güneydo?u'da bir röportaja gidiyor, laf aras?nda "Ben Ermeni'yim," deyince, hemen "Esta?furullah efendim," diyorlar! Bir dönemin içi?leri bakan? Meral Ak?ener, hem de meclis kürsüsünden "Ermeni dölü" sözünü küfür olarak kullanabiliyor. Tüm bunlar? ya?am?? biri olarak etraftan o sesi duyunca, birden kendinizi iyi hissediyorsunuz., "Burada ya?amaya devam ederim," diyorsunuz. Asl?nda sevgi dolu, mutlu olmay?, dayan??may? bilen, muhabbetli olabilen bir toplum içinde ya??yoruz. Ama bunun bir empati slogan?na dönü?mesi çok etkileyiciydi. Tabii cenaze de çok önemliydi. Kendili?inden ko?up gelen, h?çk?ra h?çk?ra a?layan, telefonlar açan, ?stanbul d???ndan, hatta yurtd???ndan gelen ki?iler oldu. Ço?u Ermeni de?ildi, gayet Müslüman, gayet Türk'tüler, ama gelip bir ac?y? payla?t?lar.

- Çok etkilendin, de?il mi?
- Evet, bu topra?a güvenim artt?. Bence insanlar t?pat?p kendi benzerleriyle bir arada ya?amay? en çok güvenlik kayg?s?yla istiyorlar. Ayn? ulustan olmak, ayn? dinden olmak, ayn? mezhepten veya kabileden olmak. Ama yetmez, çünkü ayn? aile içinde bile kanl? cinayetler olabiliyor. Baba o?ulu, anne kocas?n? öldürebiliyor. "Öteki"nden bu kadar korkmasak, farkl?l??a bu kadar kar?? ç?kmasak...Üstelik as?l sorun, hepimizin ya?ad??? gezegende. Tepemizdeki güne? bile bir tehdit unsuru haline gelmi?ken, toprak aya??m?z?n alt?ndan kayarken, bu konulara kafa yorsak daha iyi de?il mi?

'Ermeni vatanda?lar çok tedirgin'   
 
Ama Alin her ?eye kar??n karamsar. "Hepimiz Ermeniyiz" sloganlar?na kar?? yükselen ve yeni bir milliyetçilik ak?m?na dönü?en tepkinin, Ermeni vatanda?larda tedirginlik yaratt???n? ve ?imdiden malmülkünü sat?p d??ar? gitmek isteyenler oldu?unu söylüyor: "Özellikle internette çok say?da tehdit dola??yor. Zaten 50 küsur bin Ermeni kalm?? ?stanbul'da. Anadolu'da yok gibi. Rum say?s? 1600 ki?i. San?r?m 25 bin civar?nda da Musevi var. Hepsi bu. 70 milyonluk bir ülkeden söz ediyoruz. Bu kadarc?k az?nl???n laf? m? olur? Peki hâlâ onlardan korkmak niye? Alin'e elbette yüzde 100 kat?l?yorum. Bu büyük, güçlü ülke, bu asil halk, eninde sonunda akl?n yoluna gelecek ve zaten çok küçülmü? az?nl?klar?n?, kendisine bah?edilmi? çok küçük, ama de?erli bir hazine, bir çe?itlilik ve renklilik arma?an? olarak dikkatle, özenle, ?efkatle koruyacak.