|
Hrant Dink’in cenaze töreninde ya?ananlar, her ?eye ra?men kötülü?e teslim olmad???m?z? gösterdi. O gün farkl? kesimlerden, farkl? din ve soylardan yüz binden fazla insan?n (ikiyüz bin diyen de var) birlikte verdi?i sessiz ama görkemli bir mesaj vard?. Sadece güzel bir insan?n can?na k?y?lmas?n?n do?urdu?u devasa ac?y? ve öfkeyi ifade etmiyordu bu mesaj. Bu topraklarda ya?ayan insanlar? birbirinin katili haline getiren ac?l? bir tarihe ve onun gölgesindeki bugüne bir isyand? ayn? zamanda.
Türkler ve Ermeniler olarak tarihin bize biçti?i ‘dü?man kimlikler’ rolünü oynamay? reddetmek, yüz y?ll?k bir ezberi bozmak elbette sars?c? olacakt? ve oldu da. Cenazede at?lan ‘Hepimiz Ermeniyiz’ slogan?n?n do?urdu?u tepkiler biraz da bundand?. Bu söz, vicdanlar?n? ve adalet duygular?n? milliyetçili?e kurban etmeyen Türkleri ve Ermenileri derinden sarst?. Cenazeye kat?lan bir diaspora Ermenisi ‘en ç?lg?n rüyada bile, Türkiye’de böyle bir görüntüyle kar??la?aca??m?z? dü?ünemezdik’ diyordu.
Bu slogan?n sars?c?l???, içte de günler sonra hissedilmeye ba?land?. Her kesimden birileri, bu sözden duyduklar? rahats?zl??? yüksek sesle dile getirmeye ba?lad?lar. Sosyalistti ama k?zm??t?, ?slamc?yd? ama k?zm??t?. Asl?nda bu tepkiler, yer yer kaba saba ve k?r?c? olsa da, pek çok kesimdeki ayr?mc?l???, örtük ulusalc?l??? aç??a ç?karmas? bak?m?ndan faydal? oldu. Garip olan, dile getirilen tepkilerin esas olarak bir k?zg?nl?k ifadesi olmaktan öteye geçememesi, bu sözün neden yanl?? oldu?una dair do?ru dürüst bir gerekçenin sunulamamas?yd?. Tercüman ‘Hepimiz Türküz’ diyordu, ama bu bir cevap de?ildi; çünkü cenazeye kat?lanlar onlara ‘Hepiniz Ermenisiniz’ demiyorlar, bu nitelemeyi kendileri için kullan?yorlard?. Rüzgar?n ne yandan esti?i anla??ld?ktan sonra Baykal da bu slogan? ele?tirdi. Ama onun da argüman? yoktu ve ele?tirmek için neden bugüne kadar bekledi?ini de aç?klam?yordu.
Bu slogan, soyk?r?ma inanan ve inanmayan pek çok insan?n vicdan?na seslenmeyi ba?aran bir insan içindir. Haks?z yere ‘Türklü?e hakaret’le suçlanan ve sonuçta katledilen bir insana, onun kimli?ine ve fikirlerini ifade etme hakk?na sahip ç?kma iradesini yans?tmas? bak?m?ndan övgüye de?erdir.
Dünyan?n her yerinde, e?er bir ki?i, sahip oldu?u veya ona atfedilen kimliklerden biri yüzünden ma?dur ediliyorsa, adalet ve vicdan sahibi insanlar, onu yaln?z b?rakmad?klar?n? göstermek için, bu tür asil duru?lar sergilerler. Nazi zulmüne kar?? ‘Hepimiz Yahudiyiz’ denir. Almanya ile sava?an ABD’deki slogan ‘Hepimiz Alman Amerikal?y?z’d?r. Meksikal?lar?n s?n?rd??? edilmesine kar?? ‘?imdi Hepimiz Meksikal?y?z’ slogan? at?l?r. Fransa’da Statlarda Irkç?l??a Kar?? Mücadele Hareketi’nin slogan? da ‘Hepimiz Ayn? Renkteyiz’dir.
Bu sloganla ?ttihatç? zihniyete teslim olmad???m?z?, kimilerinin küfür olarak kulland??? bir kimli?in, Ermenili?in e?it ve me?ru bir kimlik oldu?unu tan?d???m?z?, egemen zihniyetten koparak kavga yerine anlamaya yönelik güçlü ve asil duru? sergiledi?imizi göstermi? oluyoruz.
Bunu yapmak da bizi Türklükten ç?karm?yor; aksine daha sayg?de?er k?l?yor.
|