!á~°àellspacing="0" ceŽÿÙ#ARJANT?NL? VEK?L?N SOYKIRIM MEKTUBU

Nisan ay? yakla?t??? için, soyk?r?m tart??mas? yine gündemin ön s?ras?nda. Ama ?imdi farkl? bir durum söz konusu: Ermeni tezlerinin ABD Kongresi'nde kabul edilme ihtimali var.

]eni tezlerinin ABD Kongresi'nde kabul edilme ihtimali var. Her zamanki gibi, yönetim tasar?ya kar??. Ama bu kez politik dengeler farkl?. Son seçimde Kongre'yi kaybeden Bush yönetimi ile Demokratlar aras?ndaki gerilim büyük. O kadar ki, muhalefet, Irak Sava?? konusunda bile yönetimle ters dü?meyi göze alarak Irak'a ilave askere kar?? ç?k?yor. Ayr?ca Temsilciler Meclisi'nin ba??nda, istikrarl? biçimde soyk?r?m tezini destekleyen ve Türk D??i?leri Bakan? Abdullah Gül ile görü?meyi kabul etmeyecek kadar sert görü?lere sahip Nancy Pelosi ad?nda bir isim oturuyor.

Hem ikili ili?kilerin önemi hem de dünyadaki a??rl??? nedeniyle, ABD'nin bu tasar?y? kabul etmesi elbette farkl? anlamlar ta??yor. Ancak bir Meclis'in bu iddiay? kabulü bak?m?ndan, bu bir ilk de?il. Maalesef ?u ana kadar, aralar?nda Rusya, Kanada, Fransa, Hollanda'n?n da bulundu?u birçok ülke bu yönde karar alm?? durumda.

Biliyorsunuz, ocak ay?nda da Arjantin, bu iddiay? tan?yan ülkelere kat?ld?. 13 Aral?k 2006'da Senato'dan oybirli?iyle geçen tasar?, 11 Ocak'ta Arjantin Cumhurba?kan? Nestor Kirchner taraf?ndan onaylanarak yürürlü?e girdi. Yasa, 24 Nisan'?n sözde Ermeni soyk?r?m? ad?na "halklar aras?nda ho?görü ve sayg? için eylem günü" olarak ilan edilmesini ve Ermeni as?ll? ö?renciler ile çal??anlar?n ayn? gün izinli say?lmas?n? öngörüyor.

Tasar?n?n önlenmesi için Türk D??i?leri, Arjantin nezdinde devreye girdi. Ba?bakan Erdo?an, Cumhurba?kan? Kirchner'e Türkiye'nin hassasiyetlerini anlatan mektup yazd?. Ama sonuç de?i?medi.

Bu durumda insan sormadan edemiyor: Bu tarihî olay hakk?nda neden Türk tezi de?il de Ermeni tezi kabul görüyor? Sorunun birçok cevab? olabilir; ama olay? Türk dü?manl??? veya Ermeni sevgisiyle aç?klamak zor. Aç?kças? Ermeni lobisi çok çaba harc?yor, y?lm?yor ve netice al?yor. Biz ise kendi tezlerimizi, olay?n gerçekte nas?l ya?and???n?, Ermenilerin Osmanl?'da nas?l önemli konumlara geldiklerini, 1. Dünya Sava?? ?artlar?n?, Ermenilerin dü?manla i?birli?ini, soyk?r?m oldu dendi?i dönemde ülkenin birçok yerinde Ermenilerin ya?ad???n?, göçte yap?lan yanl??lar?ndan dolay? baz? Osmanl? yöneticilerinin yarg?lan?p hüküm giydi?ini anlatam?yoruz. Tezimiz dünyada o kadar bilinmiyor ki, bu konuda fikir yürüten üst düzey birçok yabanc?, hadisenin Osmanl? döneminde ya?and???n? bile bilmiyor.

Tasar?, Arjantin'de kabul edilince, uluslararas? bir toplant?da tan??t???m?z Arjantinli milletvekili Mauricio Bossa'ya, "Neden bu karar? ald?n?z?" diye sormu?tum. Bossa'n?n cevabi mektubu, Ermeni iddialar?n?n nas?l kabul edildi?ini ve Türk tezlerinin ise neredeyse hiç bilinmedi?ini ortaya koyuyordu. ??te, 2006 ba??nda meclisten ayr?lan Bosso'nun söyledikleri:

"Biliyorsunuz, Arjantin'de çok önemli bir Ermeni cemaati ya??yor. Ülkemde, geçmi?i Ermeni göçmenlerine dayanan, çok önemli konumlarda insanlar var. Bu insanlar?n önemli bir k?sm? da çok zengin. Tahmin edece?iniz gibi burada Ermeni lobisi çok organize ve çok güçlü. Bu lobi, uzun zamand?r bu hedef için çal???yordu. Bana göre, Türk görü?üne sahip insanlarla çok nadir temaslar? oldu?u için Arjantin kamuoyu Ermeni tezlerinin yan?nda. Gerçekte, 1990'larda gündeme gelen benzer bir tasar?y?, eski Cumhurba?kan? Menem, ABD ile güçlü ili?kisi yüzünden reelpolitik gere?i veto etmi?ti.

Bu konuya ki?isel yakla??m?m kompleks. Birçok Ermeni kökenli arkada??m var ve do?al olarak onlar?n pozisyonunu çok iyi biliyorum. Ayr?ca, dinî ya da siyasi gruplar?n gadrine u?ram?? insanlara kar?? özel duyarl?l???m var. Ancak bu olaydaki izlenimim ?u: Bu olay y?llar önce ya?anm??. Ve Türkiye'nin siyasi olarak dönü?tü?ü 1920'lerden önce olmu?. Bugünkü Türkiye, 20. yüzy?l ba??ndaki Türkiye ile ayn? m?? Bat? ile güçlü ittifak ili?kisi olan Türkiye, AB'ye üye olmaya çal???yor. Bu ?artlarda, 100 y?l önce ya?anm?? bir olayla ilgili tart??may? anlamakta zorlan?yorum.

En önemlisi, bu konudaki Türk tezini bilmek istiyorum. Çünkü ?unu kabul ediyorum. Sizinle yapt???m?z k?sa konu?ma d???nda ben sadece Ermeni tezini biliyorum." Bosso, mektubunu, kendisi gibi Türk tezini merak eden Arjantinli bir gazeteci ile görü?memi önererek bitiriyor.

Kendimizi anlatmak için ne kadar yol almam?z gerekti?i ortada de?il mi? Bunu yapmad?kça kime, ne hakla küsece?iz?