AnasayfaÝletiþim
  
English
Makaleler

FRANSA ERMEN? SORUNUNU ÇÖZÜYOR!

Cengiz AKTAR
05 Mayýs 2006 - Vatan

="justify">Tam anlam?yla bir saltanat sonu dönemi ya?ayan Fransa yalpalayan bir tekne görünümü veriyor. Dümen kimde belli de?il, teknenin çarpaca?? yeri kestirmek kolay de?il.

Žuk yerde Ermeni dosyas?n?, hele bu zamanda, yeniden açt?. 18 May?s'ta Parlamento'nun gündemine "Ermeni soyk?r?m?"n?n reddini suç sayan ve cezaland?ran bir yasa tasar?s? sunacak. E?er tasar? Parlamento, Senato ve Cumhurba?kanl??? onay? sonucunda yasala??rsa soyk?r?m?n reddi, suçun boyutuna oranla a??r hapis ve para cezalar? öngörüyor.

Frans?z sosyalistlerinin oldum olas? bir "Ermeni soyk?r?m?" politikas? vard?r. Eski savunma bakanlar?ndan Charles Hernu meselenin azimli bir savunucusuydu. Sosyalist Parti'nin, Ermeni Da?nak Partisi'ni sosyalist zannederek geli?tirdi?i ili?kiler ve Cumhurba?kan? aday? Segolene Royal'in e?i, Sosyalist Parti Birinci Sekreteri François Hollande'?n safiyane yakla??m? Ermeni meselesini sosyalistlerin gündeminde tuttu.

Tasar? yasala??rsa Fransa Ermeni meselesi tart??mas?n? halletmi? olacak! Ama bu belki de hay?rl? bir geli?me.

Tuzu kuru diaspora Ermenileri, bulunduklar? Bati ülkelerindeki hassasiyet ve Musevî soyk?r?m?ndan kaynaklanan suçluluk duygusu ve yayg?n Türkiye kar??tl???n? gayet usturuplu kulland?lar ve kullanmaya devam ediyorlar. Olaylar?n cereyan etti?i zaman ve mekana olan uzakl?klar? kimliklerinin parças? haline gelmi? olan bu faciaya olan yakla??mlar?n? birebir etkiliyor. Onlarla Ermeni meselesinin bugününü konu?mak, hâlâ bu topraklarda ya?ayanlar? birebir ilgilendiren yap?c? bir tutum beklemek çok zor. Bu mesele bir gün çözülürse Türkiyeli Ermeniler, Ermenistan ve Türkiye ile çözülecek. Fransa, isviçre veya Amerika ile de?il.

Bu anlamda, Fransa'da Ermeni meselesinin konu?ulmas?n? yasaklayan yasa tasar?s? sayesinde Fransa'daki bu bitmez tükenmez ve sonuçta hiçbir yap?c? ö?e içermeyen k?s?r tart??ma ortam?ndan ilelebed kurtulaca??z.

Ama kendi Cezayir sorununu çözemiyor
Epeyi bir zamand?r Fransa, zengin Cezayir'le aras?n? düzeltmeye çal???yor. Y?llard?r Cezayir'e kar?? Fas'? destekleyen politikas?n? dengelemeye çabal?yor. ?li?kileri "Dostluk Antla?mas?" ad? verilecek sa?lam bir temele oturtmak istiyor. Hatta yak?n zamanda d??i?leri bakanlar? Cezayir'e, bize teklif edilen "ayr?cal?kl? ortakl?k" gibi ne idü?ü belirsiz bir "istisnaî ortakl?k" teklif etti.

Ancak bu yeni dönem eski dönemin sorgulanmas? ile mümkün. Çok kanl? ve ac?l? bir sava? sonunda Cezayir'in ba??ms?zl???n? tan?yan Fransa'n?n toplumsal belle?i Cezayir ile ilgili envai çe?it hat?rayla dolu. 1830'da ülkenin fethi ile ba?layan sert bir müstemleke dönemi; 1870'te Frans?z Bakan Cremieux'nün Cezayir Musevileri'ne Frans?z vatanda?l??? veren ve oralar?n huzurunu bir daha geri gelmeyecek ?ekilde bozan karar?; 1954'te ba?layan kan ve ac?yla dolu Cezayir Sava??; 1961'de ba??ms?zl?k sonras?nda oray? terkeden kolon ve Frans?z ordusu için sava?m?? "harki" diye an?lan Araplardan olu?an bir milyon insan...

Fransa, t?pk? Türkiye gibi, bu sorunlu dönemleri sorgulamaya yana?m?yor. Ne zaman Cezayir'de bir yetkili veya Fransa'da bir ayd?n ç?k?p bu dönemle ilgili resmî tezin d???na ç?kan bir laf etse resmî tekzip geliveriyor. Cumhurba?kan? Buteflika'n?n daha geçenlerde "bize 1830 ile 1962 aras?nda kimlik soyk?r?m? uygulad?n?z; Berberi mi, Arap m?, Avrupal? m?, Frans?z m? ne oldu?umuzu bilmiyoruz" demesi Fransa'da büyük tepki uyand?rd?.

B?rakal?m sa?l?kl? bir bellek kar??la?t?rmas?n? Fransa 23 ?ubat 2005'te, içinde müstemlekecili?in olumlu yönlerinden söz eden bir yasay? kabul etti.

"Sizinle ayn? dü?ünceyi payla?m?yorum, ama dü?üncenizi ifade etmeniz için hayat?m? feda edebilirim" diyen Frans?z filozof Voltaire'in kemikleri s?zl?yordur..

    Makaleye Yorum Yaz        Tavsiye Et

«  Geri
Yorumlar


«  »