OSMANLI TOPLUMUNDA B?RL?KTE YA?AMA SANATI

Erciyes Üniversitesi’nin “Osmanl? Toplumunda Birlikte Ya?ama Sanat?” ismiyle milletleraras? bir sempozyum tertipledi?ini Nev?ehir’in sevilen belediye ba?kan? Hasan Ünver dostumuzun nazik davetiyle haberdar olduk. Nev?ehir, Kayseri, K?r?ehir, Tokat, Yozgat, Çank?r?... Ve ötekiler, öteki güzel ?ehirler. Bu ?ehirler, bu seyahatimizde bize ?unu ö?retti. Onlar, orta direk, Anadolu’yu ayakta tutan güç. Anadolu’nun mülk bekçileri. Toplant?da kime memleketini sorsak bu çevrelerden birinden ç?kt?.
Karl? Erciyes da??na nâz?r Kayseri’de yap?lan sempozyuma alâka çok büyük. Tertip komitesi, meseleyle uzaktan yak?ndan irtibat? olan her ?ah?s ve kurumu ça??rm??. Ermeni örne?inden hareketle dünkü hayat?m?zda birlikte ya?ama sanat?n?n ?artlar? ara?t?r?l?yor. Bir kere isim harika. Birlikte ya?ama kabiliyetine kim “sanat” demi?se a?z?na sa?l?k. Toplant?ya Nehru Üniversitesi’nden Trakya Üniversitesi’ne Ermeni Patrikli?i’den yazarlara, ara?t?rmac?lara kadar i?tirak var. Fakat ?stanbul’un fildi?i surlar arkas?ndaki üniversitelerinden kimse yok.
Program dosyas?n?n kapa??ndaki bir küçük cümle asl?nda her ?eyi ortaya koyuyor.
Cümle II. Sultan Mahmud’a ait.
Padi?ah diyor ki...
-Benim teb’amdan Müslümanlar? camide, H?ristiyanlar? kilisede, Musevileri havrada görmek isterim.
??te s?r bu ana fikirde. Sadece Müslümanlar camiye gidecek, di?erlerine yasak demiyor. ?unlar? ?urada, ?unlar? ?urada “görmek isterim” diye bir temennide bulunuyor. Gitmeyenleri ast?r?r?m da demiyor. Deseydi kim ne diyebilirdi? Ancak diyemezdi. Zira Osmanl? f?kha ba?l?l?kla bir hukuk devletiydi.
Anadolu bir ?eylerin aray???nda. Gayr? Müslim teb’ayla dahi birlikte ya?aman?n inceliklerini sorgulayarak bugünlere gelmek istiyor. Atalar?m?z nas?l yapm??? Bu cemiyet, Ermeni, Rum, Bulgar vs ile as?rlarca bir arada ya?am??ken nas?l olur da bugün din karde?i Kürt’le aras?na husumetler girer? Kim nerde ne hata i?ledi? Vars?n fildi?i surlar gerisindekiler havanda su dövsünler. Anadolu, Üniversiteleri, belediyeleri, valilikleriyle gerçeklerin aray???nda.
Yeniden birlikte ya?ama sanat? ke?fedildi?inde her güzellik yeniden ba?lar.
Anadolu’da akan kan?n durmas? laz?m.
Birlikte ya?aman?n sanat? yakalan?rsa kan durur.