!á��ellspacing="0" ce�ÿ WASHINGTON TOPLANTILARI6

BU hafta Washington’da, Türk-Amerikan ili?kileri temal? iki toplant? yap?ld?. Bunlardan birincisi, Türk-Amerikan Konseyi’nin geleneksel toplant?s?, ikincisi ise Türk-Amerikan ?sti?ari Konseyi’nin toplant?s?yd?.

incisi ise Türk-Amerikan ?sti?ari Konseyi’nin toplant?s?yd?. Ben sadece ikincisine kat?ld?m; fakat birincisinin yank?lar?n? da duydum. Toplant?lar kaç?n?lmaz olarak Temsilciler Meclisi’nin gündeminde bulunan "Ermeni soyk?r?m?" tasar?s?n?n gölgesinde cereyan etti.

Meclisin tasar?y? 24 Nisan’dan önce onaylamas?n?n kesin oldu?unu bu a?amada söylemek mümkün de?il. Ancak tasar? Genel Kurul’a intikal ettirildi?i takdirde ço?unlu?un oyunu alaca?? muhakkak gibi. Beyaz Saray ve D??i?leri Bakanl???, oylamadan vazgeçilmesi amac?yla bir Meclis karar?n?n, Irak’taki Amerikan kuvvetlerinin Türkiye üzerinden hayati lojistik deste?i engelleyece?ini ?srarla vurguluyorlar.

Ne var ki iç politika gereklerinin a??r basmas?n? önlemek o kadar kolay olmayacak. Bu y?l yönetimin bask?s?yla oylama ertelense bile, gelecek y?l tekrar ayn? sorun kar??m?za ç?kacak. ABD Ba?kan?’n?n, her y?l oldu?u gibi 24 Nisan’da bir mesaj yay?nlayaca?? da göz önünde bulundurulmal?d?r. Bu mesajlarda gerçi "soyk?r?m" sözü geçmiyor; fakat bizim reddetti?imiz tarihi iddialar en abart?l? bir ?ekilde yer al?yor.

* * *

Bu arada Senato D??i?leri Komisyonu, Hrant Dink cinayetini k?nayan, Ceza Yasas?’n?n 301. maddesinin iptalini ve Türk-Ermeni ili?kilerinin normalle?tirilmesini isteyen bir karar kabul etti. Bu karar?n Senato Kurulu’na ne zaman getirilece?i belli de?il. Karar metninde "soyk?r?m"kelimesi dolayl? ?ekilde kullan?lm??.

Hrant Dink’in, Ermeni katliam?n? "soyk?r?m" olarak nitelendirdi?i belirtiliyor. Biz herhalde "katliam" iddias?n? da kabul edemeyiz. Yaln?zca "soyk?r?m" sözcü?ü üzerinde odaklanarak di?er suçlamalar?n kabul edildi?i izlenimi vermek çeli?ki te?kil etmez mi? Zannediyorum, bütün bu unsurlar? de?erlendirerek bir tepki ayarlamas?na gidilmelidir.

Irak’a gelince; ABD’li gözlemciler, PKK’ya kar??, Türkiye’nin, egemen bir devlet olarak Kuzey Irak’a müdahale hakk?n? Washington’un reddedemeyece?ini, ancak bu yola girdi?i takdirde Türkiye’nin, t?pk? ABD gibi bir batakl??a saplanaca??n?, askeri opsiyonun faydadan ziyade zarar getirece?ini belirtiyorlar.

Bu dü?üncenin gerçekçi oldu?unda ku?ku yok. Irak’a girmenin kolay; fakat ç?kman?n çok güç oldu?u ortada. Üstelik Türkiye’nin k?r?lganl?klar?, ABD’den çok daha fazla.

PKK’ya kar?? tedbirler konusunda, emekli Orgeneral Ba?er ile General Ralston’un çal??malar?n?n bir ölçüde sonuç verdi?i anla??l?yor. Ortakla?a kararla?t?r?lan baz? önlemler aç?klanm?yor. Bunlar galiba istihbarat bilgileri teatisine ve belki de baz? istihbarat faaliyetlerine ili?kin.

PKK’ya mali yard?mlar?n kesilmesi alan?nda bir ölçüde ba?ar? kazan?lm??. Kuzey Irak Kürt liderleri, PKK’ya kar?? bir operasyona yana?m?yorlarsa da, onun Türkiye’ye kar?? faaliyetlerine müsaade etmeyeceklerini söylüyorlarm??. Ayr?ca Mahmur Kamp?, BM gözetiminde silahtan ar?nd?r?lm?? ve kampa giri? ç?k?? kontrol alt?na al?nm??.

Kampta halen bulunan 12 bin ki?iden 6 binini çocuklar olu?turuyor. Bunlar?n Kuzey Irak’ta kald?klar? takdirde PKK teröristleri olmalar? kaç?n?lmaz görülüyor. Özellikle çocuklar?n Türkiye’ye geri dönmelerini sa?layacak çareler ara?t?r?lmal?d?r.

* * *

Sonuç olarak, Türk-Amerikan ili?kilerinin ini?li ç?k??l? bir seyir izlemeye devam edece?i, buna kar??l?k iki taraf?n da ortak ç?karlar?n?n bilinci içinde olduklar? söylenebilir. Geni? bölgemizde sorunlar Irak’tan, ?ran’dan, Lübnan’dan, ?srail-Filistin’den ibaret de?il.

Afganistan ve Pakistan’da da dengeleri altüst edebilecek geli?meler olabilir. K?br?s meselesinde de bugünkü ko?ullar alt?nda bize en fazla yard?m edebilecek ülke ABD’dir.

Bu nedenlerle aralar?ndaki görü? ayr?l?klar? ne olursa olsun Türkiye ile ABD, politikalar?n? kabil oldu?u kadar uyumlu bir çizgide tutmal?, gerginlik ve kopukluk yaratacak tutumlardan kaç?nmal?d?rlar.