?RAN-ERMEN?STAN: YEN? ADIMLAR |
| !๠ellspacing="0" cellpadding="0" width="95%" align="center" border="0">
|
?ki kom?umuz ?ran ve Ermenistan, aralar?ndaki ili?kileri giderek daha güçlü ve kapsaml? hale getirmek için yeni ad?mlar at?yorlar. Son 5 y?ld?r güçlenmekte olan bu ili?kiler, özellikle enerji alan?nda kendisini gösteriyor ve bunun da merkezinde iki ülke aras?nda in?a edilmekte olan do?algaz hatt? yer al?yor.
Bu hatt?n ilk bölümü de ?ran Cumhurba?kan? Ahmedinejad ile Ermenistan Cumhurba?kan? Koçaryan taraf?ndan Ermenistan-?ran s?n?r?n?n Ermenistan taraf?ndaki Megri kasabas?nda geçen 19 Mart günü törenle aç?lm??t?. Tamamland???nda 142 kilometreyi bulacak hatt?n, 101 kilometresi ?ran, geriye kalan 41 kilometresi de Ermenistan'da olacak. Ermenistan'daki bölüm Megri'den Kaçaran'a uzanacak, buradan yap?lacak 100 kilometrelik hatla Ermenistan'?n merkezi do?algaz ?ebekesine ba?lanacak. Di?er bölümlerinin zaman içinde devreye sokulmas?yla da Ermenistan, bu hatla ?ran'dan y?lda ortalama 2,5 milyar metreküp do?algaz almaya ba?layacak ve bu suretle Rusya'ya olan ba??ml?l???ndan büyük ölçüde kurtulmu? olacak.
Bu önemli do?algaz hatt? çal??malar? h?zla devam ederken, iki ülke enerji alan?ndaki ili?kilerini çe?itlendirmek, kapsam? daha da geni?letmek için de birtak?m yeni projeler geli?tirmeye çal???yorlar.
Nitekim bu konuda baz? yeni haberler de var. Bunlar da iki ülke aras?nda belli dönemlerde yap?lan hükümetler aras? komisyon toplant?lar?n sonuncusu olan 20 Temmuz günü yap?lan toplant? sonras? ortaya ç?km?? bulunuyor.
?ran D??i?leri Bakan Muttaki ile Ermenistan D??i?leri Bakan? Movsisyan'?n ba?kanl?k yapt?klar? komisyon toplant?s? sonras? Movsisyan'?n yapt??? aç?klamaya göre, mesela iki-üç ay sonra ba?lat?lacak çal??ma sonras? iki ülke aras?nda üçüncü bir yüksek gerilim elektrik hatt? devreye girecek ve böylece ülkelerin elektrik ?ebekeleri birbirine ba?lanm?? olacak. Bu yeni elektrik hatt?yla Ermenistan, ?ran'a daha çok elektrik sat?yor hale gelecek.
Bir ba?ka haber de iki ülkenin iki çok büyük hidroelektrik santral? in?a etme kararlar?yla ilgili. Movsisyan'a göre, bu iki santral?n in?as? iki ülkenin ortak s?n?rlar?n? belirleyen Aras Nehri'nin iki yakas?nda muhtemelen önümüzdeki y?l ba?layacak. Ancak, Ermenistan taraf?nda in?a edilecek ve 200 milyon dolara mal olmas? beklenen santral?n finansman? konusu tam anlam?yla netlik kazanmam?? durumda. Baz? kaynaklar, ?ran'?n bu santral için Ermenistan'a kredi açaca??na ve bu suretle bu konunun çözülece?ine i?aret ediyorlar. Nitekim bu makul bir aç?klama; zira mesela ?ran, do?algaz hatt?n?n ilk bölümünün in?as? için Ermenistan'a 34 milyon dolar civar?nda bir kredi açm??t?; bu sebeple santral için de ayn? ?ey pekâlâ söz konusu olabilir.
Komisyonun gündeminde olan bu iki konuya ilaveten bir de kurulacak yeni bir rafineri konusu var. Haberlere göre, Megri kasabas? yak?nlar?nda kurulmas? planlanan bu rafineriye ham petrolü ?ran sa?layacak. 200 kilometrelik bir ham petrol boru hatt?yla ?ran'dan gelecek bu ham petrol i?lenecek ve sonra ortaya ç?kacak olan mazot, benzin gibi nihai ürünler ?ran'a demiryolu ile gönderilecek. Y?lda 3 milyon ton ham petrol i?leyecek bu rafineri, böylece mazot ve benzin s?k?nt?s? çeken ?ran'? bir nebze olsun rahatlatacak.
?ran ve Ermenistan'?n enerji alan?ndaki bu ad?mlar? ?üphesiz Amerika'y? tedirgin ediyor. Nitekim Erivan'daki Amerikan maslahatgüzar? Godfrey, geçen ay yapt??? bas?n toplant?s?nda iki ülke aras?nda geli?en enerji ba?lar?n?n Amerika'n?n ?ran'a uygulad??? müeyyideler rejimine ters dü?ebilece?i uyar?s?nda bulunmu?tu.
?ran ile Ermenistan aras?nda geli?en ili?kilerin i?aret etti?imiz gibi i?te bir de böyle bir Amerikan yönü de var. Bu husus ?ran-Türkiye do?algaz ili?kileri dolay?s?yla bizi de ilgilendiriyor ?üphesiz.
NOT: Y?ll?k iznimin bir k?sm?n? kullanaca??mdan dolay? yaz?lar?ma bir süre ara veriyorum.
|
|
|
|
|
| « Geri |
|
« »
|