TÜRK?YE ZAMANI ?Y? DE?ERLEND?RMEL?

Washington’da 2007’nin son günlerinde hareketlilik yerini sessizli?e b?rakt?. Washington’da siyasetin yeniden canlanmas? ise, epeydir konu?ulan ancak resmi aç?klama yap?lmad??? için art?k umut kesilen Cumhurba?kan? Abdullah Gül’ün 8 Ocak’taki ziyaretiyle ba?layacak. Washington’a yabanc? olmayan Gül’ün ziyareti hem kendi cumhurba?kanl???n?n d??i?leri politikas?nda daha etkili olaca?? mesaj?n? vermesi aç?s?ndan hem de Türk-Amerikan ili?kilerinin en üst düzeyde de devam etti?i mesaj?n? vermesi aç?s?ndan önemli.

Gerek Washington’da gerekse de Washington ba?lant?l? i?lerde bu aralar ciddi bir erteleme furyas? ba?lad? Türkiye için. ABD Kongresi’ne sunulan ve ha geçti ha geçecek denilirken ertelenen Ermeni Soyk?r?m? Karar Tasar?s? da Kas?m ay?nda fiilen ertelenmi?ti. ?imdi s?rada Kerkük referandumu var. Irak anayasas?’na göre yap?lmas? istenen ve Kerkük’ün nihai kaderini belirleyecek olan referandum, Irak Kürt Parlamentosu’nun Çar?amba günü ald??? bir kararla 6 ay ertelendi. Böylece Türkiye kendisi için en kritik konularda ciddi zaman kazand?.

ERMEN? TASARISINA D?KKAT

ERMEN? soyk?r?m tasar?s?n?n ertelenmeden öte bir daha can s?kmayacak kadar marjinalle?tirilmesi hem para hem insan hem de ciddi bir organizasyon i?i. Bunun ba?ar?lmas? ise geçti?imiz aylarda neredeyse imkans?z gibi görünürken, ortal?k farkl? yakla??mlardan, projelerden geçilmiyordu. ?imdi tasar?n?n ertelenmesi ve 2008 içinde de gelme ihtimalinin az olmas? dolay?s?yla i?ler biraz durulmu? gibi görünüyor Türk taraf?nda. Geçti?imiz hafta tasar?ya bir imza daha konuldu. Türkiye ise gökte ararken yerde buldu?u bu zaman? de?erlendirmek için çok da acele etmiyor. Bu kazan?lan zaman de?erlendirilemezse bu kayb?n telafi edilmesi imkans?z olacak.

Kerkük meselesinde de i?ler epey kar??t?. Bu karar?n ç?kmas?na en ba?ta bölgesel Kürt Yönetimi (BKY) Ba?kan? Mesut Barzani kar?? ç?k?yordu. Geçen önceki hafta ABD d??i?leri Bakan? rice’?n bölgeye yapt??? ani ziyarette, Rice ile görü?meyen Barzani’nin referandumun bir an önce yap?lmas?n? istedi?i biliniyor. Bu yüzden Barzani ile-ABD aras?ndaki ili?kiler neredeyse kopma noktas?na geldi. Ancak Barzani’nin art?k daha mütevazi davranmas? gerekti?i konu?uluyor. Hafta içi NYT’a dü?en bir haberde, ABD’nin Türkiye’nin Pazar günü hava operasyonu yapt??? ?eklindeki Kuzey Irak kaynakl? Kürt iddialar?na Washington’da inan?lmad??? söyleniyordu. Amerikal? bir askeri görevli ‘Pazar günü herhangi bir operasyon oldu?unu dü?ünmüyoruz’ ?eklinde konu?arak, Pentagon’un da Barzani ile ili?kilerinin çok s?cak olmad??? mesaj?n? veriyordu.

ABD’DEN BM’YE YEN? ROL

KARARIN arkas?ndaki ismin BM Irak yeni Özel Temsilcisi Steffan de Mistura olmas?, ABD’nin bir süredir diplomatik çabalara verdi?i özel önemi ve BM’yi Irak’a yeniden davet etme çabalar?n?n sonuç vermeye ba?lad???n? gösteriyor. Ayr?ca kendisinin ili?kilerinin kopma noktas?na geldi?i Barzani’yi, BM yeniden müzakere alan?na çekmi? oldu. ??te Türkiye’nin son PKK operasyonunu, Türkiye-ABD ili?kilerini ve gerek Türkiye gerekse de ABD’nin Ortado?u’daki yeni rolünü anlamak için tam da bu dinamiklere bakmak gerekiyor. Türkiye için en önemli mesele hem Ermeni soyk?r?m? tasar?s?nda, hem Kerkük referandumunda hem de Kandil operasyonu ile Kürt meselesinde kazand??? zaman? en verimli ?ekilde kullanmaktan ibaret.