!à‡`="justify">Diaspora’n?n, Türkiye’yi s?k??t?rmak üzere, ya?ad??? ülkelerdeki parlamentolar? kullanma arzusundan daha do?al bir ?ey olamaz. Vatanda?? olduklar? ülkelerin siyasetine müdahil olmak, Diaspora için kendi sorunlar?n? o ülkelerin gündemine sokmay? da ifade ediyor.

¤u her türlü talebin kamusal alana ç?kmas? ve karar organlar?n?n gündeminde kendine yer bulmas? demek. Dolay?s?yla, Ermeni cemaatlerinin 1915 katliam?n?n bilinçli ve sistematik bir devlet eylemi oldu?unu vurgulayan ‘soyk?r?m’ iddialar?n?n, bulunduklar? ülkelerde s?radan bir siyaset konusu olmas? ?a??rt?c? de?il. Ayr?ca söz konusu iddian?n salt siyasi bir anlam ta??d???n? söylemek de mümkün de?il. Çünkü Ermeni cemaatleri 1915 y?l?nda maruz kald?klar? insanl?k d??? olaylar? kendi kültürel kimliklerinin de ayr?lmaz bir parças? yapm?? durumdalar. Cemaatin düzenledi?i etkinlikler aras?nda, bu olay? merkeze almayan tek bir resim sergisi veya müzik konseri bile bulmak güç. Di?er bir deyi?le, Bat? ülkelerinde ya?amakta olan Ermeniler için ‘soyk?r?m’, sadece etraf?nda siyasetin örüldü?ü ideolojik bir ç?k?? noktas? de?il, ayn? zamanda yabanc? diyarlarda ‘Ermeni’ olman?n, ‘Ermeni’ olarak kalman?n, yani farkl?l??? olan bir vatanda? kategorisi haline gelmenin de ön ko?ulu.

Bu durumda söz konusu ülkelerin siyasetinde Ermeni vatanda?lar? muhatap alan bir ‘soyk?r?m’ bölümünün aç?lmas? mukadderdir. Üstelik bu ülkelerin birer demokrasi oldu?u ölçüde, vatanda?lar? temsil etme iddias?nda olan siyasi partilerin bu temay? kendi parti programlar?na ta??makta hevesli olabileceklerini de tahmin edebiliriz. Partiler aras?ndaki rekabet ise, muhtemelen Ermeni cemaatinin yo?un olarak ya?ad??? bölgelerde, ‘soyk?r?m’ sözcü?ünü, oy almak için kullan?ld??? oportünist bir söylemin parças? olarak daha da gündelik hale getirecektir.

Ne var ki bu meselede fazlas?yla ironik bir açmaz var... ‘Soyk?r?m’ etraf?nda yap?lan parti propagandalar? her ne kadar Bat?’daki Ermeni cemaatlerinin ilgisini çekse ve onlar da her ne kadar bu siyasi odaklar? söz konusu söyleme zorlasalar da, ortaya somut bir politikan?n ç?kmas? olanaks?z. Çünkü bu meselede as?l muhatap Türkiye ve o Ermeniler Türkiye’de ya?am?yorlar. Di?er bir deyi?le herhangi bir Bat? ülkesindeki siyasi partileri, medyay?, kamu oyunu veya sivil toplumu etkileyerek Türkiye’ye herhangi bir ?ey yapt?rmak mümkün de?il. Oysa Ermeni cemaatlerinin arad??? adalet duygusunu ancak Türkiye sa?layabilir. Sadece Türkiye, e?er kendi tarihiyle yüzle?me ve vicdan?n?n sesine gem vurmama cesaretini gösterebilirse, Ermenilerin ‘soyk?r?m’ ?srar?n? dindirebilir.

Ancak, Türkiye böyle bir noktada de?il... E?er mesele sadece 1915 olsayd? belki ?imdiye kadar Türkiye bu ad?m? çoktan atm?? olurdu. Nitekim 1915’in hemen sonras?na bakt???m?zda, ne siyasette, ne medyada, ne de sivil toplumda, herhangi bir sansüre rastlam?yoruz. Toplum olan bitenin nas?l ya?and???n? ve niçin ya?and???n? gayet iyi biliyor ve konu?maktan da imtina etmiyor. Ama yeni rejimin kurulma sürecinde, geçmi?e bak???n ad?m ad?m milliyetçili?in etkisi alt?na girdi?i ölçüde, sahte bir tarih yaz?m? egemen oluyor ve o andan itibaren yeni rejimin ‘makbul’ vatanda?? geçmi?i ya hat?rlamayan, ya da devletin ona söyledi?i gibi ‘hat?rlayan’ biri haline dönü?üyor. Bunun toplumsal bir hastalanma hali oldu?unu bugün çok daha iyi tespit edebiliyoruz. Ve sa?l?kl? bir toplum olman?n da her ?eyden önce bu ruh halinden s?yr?lmakla, yani bizzat kendinle yüzle?mekle mümkün oldu?unu da idrak ediyoruz.

Ama bizim bu gerçe?i idrak etmemiz Türkiye’yi bir anda o noktaya getirmedi?i gibi, Türkiye’nin direnci sürdükçe Diaspora’n?n öfkesi de art?yor. Çünkü onlar Bat?’da çoktan ba?lam?? olan bu yüzle?me dinami?inin AB üyesi olmas? gereken bir ülkede ‘do?al olarak’ ya?anmas? gerekti?ini dü?ünüyorlar ve do?rusu pek de haks?z de?iller. Böylece, ‘soyk?r?m?n kabulü’nün AB üyeli?i için önko?ul olmas? gerekti?i fikrine ve ?srar?na geliyoruz... K?sacas?, e?er bugün yava? yava? böyle bir ko?ulun e?i?ine yakla??yorsak, kabahati Diaspora’da aramak anlams?z. Sorun burada... Bizde...