Anasayfaİletişim
  
English
Makaleler

ONLAR BA?KA

Gündüz AKTAN, Emekli Büyükelçi
04 Aralık 2000 - Radikal

!á½pgn="justify">

?nsanlara yap?lan zulümle ilgilenmek insani bir ?ey. Büyük uygarl?klar yüksek ahlaki de?erlere oturmak zorunda. Bu amaçla Bat?'da demokrasiyi ve insan haklar?n? geli?tirmi?. Bir yandan kendi içinde, öte yandan da di?er ülkelerde bunlar? yerle?tirmeye çal???yor. Böylece temelde Bat? de?erlerine dayal? bir uluslararas? düzen kuruyor.

?nsan haklar?n?n Kopenhag k?staslar? olarak yerine getirilmesini, hatta tarihe dönüp Ermeni olaylar?n? bir soyk?r?m olarak bize kabul ettirme çabalar?n?, bu ba?lamda anlamak mümkün.
Buraya kadar her ?ey do?al.

Ermeni konusu May?s 1998'de Frans?z Parlamento'sunda ele al?nm??t?. Radikal'de ilk yaz?m bu konuda oldu. O zamandan bu yana, Türkiye'ye dönük insan haklar? ve Ermeni olaylar? konusundaki suçlamalar?n, suçlayan ülkenin iç ?artlar?n?n bir ürünü oldu?unu anlatmaya çal??t?m. Bununla kusursuz oldu?umuzu söylemiyorum. Tersine düzeltece?imiz çok ?ey var. Ama bizi itham edenlerin, bizi düzeltmekten çok kendi içinde bulunduklar? ruh halinin etkisiyle hareket ettiklerini san?yorum.
Do?al olmayan bu.

1998'de Papon davas? bitmi? ve Vichy rejiminin Yahudi soyk?r?m?na katk?s? ortaya ç?km??t?. Rwanda'da 1994'te Huttular?n Tutsilere yapt??? soyk?r?mda Fransa'n?n rolü tart???l?yordu. O s?rada Ermenilerin hat?rlanmas? bir tesadüf de?ildi.

?imdi de Senato'nun Ermeni soyk?r?m? yasas?n?n kabulüyle Frans?z ordusunun Cezayir'de yapt??? i?kencelerin itiraf süreci çak??t?.

?magoloji çal??anlar Osmanl?'n?n imaj?n?n ilk kez 1750'lerde Fransa'da bozulmaya ba?lad???n?; Frans?zlar?n kendileri için olu?turmakta olduklar? olumlu imaj?n tersini Osmanl? için yaratt?klar?n? bilirler. Bu, asl?nda tüm Bat? Avrupa ve bir ölçüde de Amerika için geçerli.

Olumlu Frans?z ve olumsuz Türk imajlar? aras?ndaki diyalektik ili?ki günün ?artlar?na uygun biçimde çal??maya devam ediyor. Fransa, di?er bir çok Bat? ülkesi gibi geçmi? kusurlar?n? ortaya ç?kar?rken, olumsuz Türk imaj?n?n kendisinden daha kötü oldu?unu kan?tlama ihtiyac? duyuyor. Ancak böyle, iyi ve kötü aras?ndaki farkl?l?k korunup sürdürülebilir.

Komünist Parti'nin, Cezayir'de yap?lan i?kenceler konusunda bir meclis soru?turma komisyonu kurulmas? önerisine kar??, Ba?bakan Jospin konuyu tarihçilerden olu?an bir gruba havale etmeyi savunuyor. Ermeni soyk?r?m?na ili?kin ayn? yöndeki önerimize ald?rmayanlar da bu öneriyi destekliyorlar. Tabii parlamentonun, Ermeni soyk?r?m?yla bizzat me?gulken, Cezayir'de kendilerince yap?lan i?kenceleri tarihçilere b?rakmas? makul (!). ?ki imaj aras?ndaki z?tl??? bu iki ölçütlü tav?rdan daha aç?k ne ortaya koyabilir?

Bu arada yap?lan sondajlar Frans?zlar?n yüzde 25'inin belli k o?ullarda i?kenceyi kabul etti?ini, Cezayir konusunda ise bu rakam?n yüzde 33'e ç?kt???n? gösteriyor. Ne de olsa milli irade. Sayg? göstermek laz?m.

AB dönem ba?kanl??? Fransa'dan ?sveç'e geçiyor. Bu ülke özellikle Kürt haklar?na dü?kün. Bizi olumsuz imaj olarak kullanaca??na da ku?ku yok. ?sveç de en nihayet tüm gücünü toplay?p, yak?n tarihiyle yüzle?meye ba?lad?. Kendisinin karalanmas?ndan daha çok Türkiye'nin karalanmas? laz?m ki, olumsuz imaj?m?z? kullanmaya devam edebilsin. Zaten ülkede Müslüman göçmenlere kar?? ?rkç?l?k da yükseliyor. Kürt haklar?n? savunursa kendisindeki ?rkç?l?k gözlerden kaçabilir.

?sveç'e 1976'ya kadar, Ari ?rk?ndan olmayan kad?nlar?n k?s?rla?t?r?lmas?na izin veren yasa yürürlükteydi. Bu yasa Hitler'e örnek olmu?tu. Sava? s?ras?nda Yahudilerin kay?tlar?n?n tutuldu?u ortaya ç?kt?. Ayn? dönemde halk?n ve elitin büyük k?sm? 'antisemit'ti ve Nazileri destekliyordu. ?sveç tarafs?zl??? da, ?sviçre gibi, Nazilere hay?rhah bir tarafs?zl?kt? vb. (Le Monde 13 Ekim)
Yani ?rkç?l?k gelene?i geçmi?ten bugüne uzan?yor. Do?ru, ?sveç bu olguyla tüm imkanlar?yla sava??yor. Ama bu arada ba?kas?n?n sorunuyla 'içten' ilgilenerek, her?eye ra?men üstünlü?ünü korumak da istiyor.

?sveç dönemi ili?kilerimiz aç?s?ndan umar?m ba?ar?l? geçer.

    Makaleye Yorum Yaz        Tavsiye Et

«  Geri
Yorumlar


«  »