!á½p face="Verdana" size="2">Fransa'da 19 tarihçi, tarih alan?na giren konularda Frans?z parlamentosunun ç?kard??? bir dizi yasan?n ilga edilmesini isteyen bir bildiri yay?mlad?. As?l konu 2005'te parlamentodan geçen bir yasan?n 'özellikle Kuzey Afrika'daki Frans?z varl???n?n (sömürgelerinin) olumlu yanlar?na' i?aret eden 4. maddesinin ülke içinde ve Cezayir'de yaratt??? tepkilerdi.
Bu arada zenci ticareti ve köleli?in insanl??a kar?? suç say?lmas? ve okullarda öyle okutulmas? hakk?ndaki yasaya (2001), Yahudi soyk?r?m?n? inkâr etmeyi yasaklayan Gayssot yasas?na (1990) ve 1915 Ermeni olaylar?n? soyk?r?m sayan yasaya (2001) da kar?? ç?kt?lar. Tarihin resmi gazetede yay?mlanan yasalarla belirlenemeyece?ini, bu tavr?n demokratik bir ülkede olmas? gereken serbest tart??ma ortam?n? k?s?tlad???n? söylediler.
Daha sonra birçok tarihçi Ermeni soyk?r?m?n? kabul etti?ini bildirdi. Baz?lar? Yahudi soyk?r?m?na ili?kin Gayssot yasas?n? di?erlerinden ay?rd? (Henry Rousso, Le Monde, 24. 12. 2005). Nuremberg Mahkemesi karar? Gayssot yasas?n?n 'somut hukuki niteli?ini' sa?l?yordu. Sömürgecili?in olumlu yanlar?na at?f yapan yasa ise 'harki' denen ve Cezayir'den at?lan Frans?zlar?, Ermeni soyk?r?m yasas? Frans?z Ermenilerini ve kölelik yasas? da Frans?z sömürgelerinden gelen zencileri memnun etmeyi amaçl?yordu.
Bu yasalar tarihçilerin alan?na tecavüzdü.
Bu vesileyle bir kez daha baz? hususlara aç?kl?k getirmeye çal??al?m. Soyk?r?m veya katliamlar konusunda tarih yarg?da bulunamaz. Yarg? yarg?ya aittir. Almanlar da Nuremberg Mahkemesi karar? dolay?s?yla Holokost'u zaten inkâr edemezler. Ermeni 'soyk?r?m' yasas?ysa böyle bir mahkeme karar?na dayanmamaktad?r. Mahkeme karar? olmayan bir olay?n soyk?r?m olmad???n? söylemek, inkâr etmek demek de?ildir. Sadece farkl? görü? ifade etmektir.
Ve buna herkesin hakk? vard?r.
Ermeni olay?na, genel oldu?u gerekçesiyle 'k?y?m' demek, belki insan? soyk?r?m iddias?na kar?? gösterilen olumsuz tepkilerden koruyabilir. Ama bir katliam?n var olup olmad???na, varsa, soyk?r?m m?, insanl??a kar?? suç mu, sava? suçu mu oldu?una yine mahkeme karar verebilir. ICTFY, ICTR ve ICC bu amaçlarla kurulmu?tur.
Türk resmi tezi denen ve soyk?r?m? reddeden Türk ve yabanc? tarihçilerin de kat?ld??? görü?e göre, 1915'ten sava? sonuna kadar çok önemli say?da Ermeni hayat?n? kaybetmi?tir (Kamuran Gürün 300 bin, Justin McCarthy 680 bin ölümden söz ediyor). Bu ölümler inkâr edilmezken, resmi tezcilerin inkâr etti?i ?ey soyk?r?m olmal?d?r. Dolay?s?yla onlar? inkârc?l?kla suçlayanlar da Ermeni soyk?r?m?n? tan?m?? olmaktad?rlar.
Yarg?s?z infaz yapan 'ayd?n' grup, 'belge feti?isti' olmamak için ar?ivleri, i?in insani boyutuna a??rl?k vermek için de hukuku reddediyor. Buna mukabil ço?u parayla desteklenen Ermeni yanl?s? tarihçilerin iddialar?n? hemen kabul ediyor. Bunlardan birinin çözüm için yarg? ya da tahkimi tavsiye ettiklerini göremedik. Neden? Çünkü hukuk yolunu Ermenistan ve Ermeni diyasporas? da istemiyor.
Fransa'da bu vesileyle ç?kan tart??mada tarihçinin neden büyük trajedileri anlamakta ve anlatmakta yetersiz kald???, yüksek bir entelektüel tart??ma konusu oluyor. Bir de bunlar?n düzeyine bak?n.
Bunlar ayr?ca soyk?r?m suçu için insanlar?n öldürülmesinin dahi gerekmedi?ini bilmiyorlar. Sözle?menin 2(d) f?kras?na göre bir grubun kad?nlar?n?n k?s?rla?t?r?lmas? da soyk?r?m fiilini olu?turuyor. Siz bunlar?n hiç ?sveç ba?ta ?skandinav ülkelerini soyk?r?mla suçlad?klar?na tan?k oldunuz mu?
Avrupa'da Yahudi soyk?r?m?n?n inkâr?n?n yasak olmas?n?n as?l nedeni Yahudileri rencide etmek de?il. Bir daha böyle bir facian?n olmamas? için anti-semitizme yani ?rkç?l??a imkân vermemek. Bu do?ru bir yakla??m. Ama Avrupa'n?n bu ba?lamda normalle?mesinin göstergesi, mahkeme karar? olmadan, art?k bir tür ?rkç?l?k halini alan Ermeni soyk?r?m iddialar?ndan vazgeçmesi olacak. Ermenistan'?n da 'Holokost hasedi'nden ve nakilci haf?zan?n tuzaklar?ndan kurtulmadan normal kimli?ine kavu?mas? ve demokrasisini geli?tirmesi imkâns?z.